Arxeoloqlar Misirin cənubundakı Əl-Havi yaşayış məntəqəsinin yaxınlığında qayaya həkk olunmuş nəhəng qədim heroqlif xəttini aşkar ediblər. Bu, indiyə qədər tapılan ən qədim böyük qədim simvol xəttidir və görünür ki, onlar kral hakimiyyəti və kainat haqqında bir mesaj daşıyırlar...
Poliqon xəbər verir ki, bu barədə Daily Galaxy yazıb.
Bu yazıların 5000 ildən çox yaşı var. Erkən Misir şəhərlərini birləşdirən bir yol boyunca yerləşən simvollar böyük, görkəmli və qaçırmaq mümkün deyil.
Yel Universiteti və Brüsseldəki Kral İncəsənət və Tarix Muzeylərinin tədqiqatçılarına görə, onlar bizə erkən Misir katiblərinin hökmdarları kosmik nizamla necə əlaqələndirdiklərinə nadir bir baxış verir.
Oymalar dörd əsas simvoldan ibarətdir: dirəkdə öküz başı və üç quş - bir-birinə baxan iki leylək və aralarında keçəl ibis.
Yel Universiteti arxeoloqu Con Darnellin izah etdiyi kimi, bu simvollar nəhəng, təxminən 70 sm hündürlükdə idi və qayaya ətrafındakı tünd daşa qarşı parlaq rəngdə həkk olunub.
"El Havidə yeni kəşf edilmiş bu qayaüstü sənət yeri, heroqlif yazısının erkən mərhələlərinə aid ən erkən və ən böyük işarələrdən bəzilərini qoruyub saxlayır və qədim misirlilərin özünəməxsus yazı sistemlərini necə icad etdiklərinə dair dəlillər təqdim edir", deyə o bildirib.
Darnell izah edib ki, öküz başı kral gücünü göstərir və üç quş günəş dövrü ilə əlaqələndirilir. Bu heroqliflər kralın kainatda tarazlığın qorunmasındakı rolunu simvolizə edə bilər.
Bu nəhəng heroqlif xəttinin diqqət çəkən tərəfi onun təbliğidir. Onun həkk olunduğu yer sıx bir yol boyuncadır. Bu o deməkdir ki, mesajı Elkab kimi şəhərlər arasında səyahət edən insanlar görmüş və çox güman ki, onlar heç olmasa bir hissəsini başa düşmüş ola bilərlər.
Bu tip ictimai ünsiyyət göstərir ki, hətta bu erkən mərhələdə Misir kralları güc nümayiş etdirmək və onu kosmosa bağlamaq üçün vizual vasitələrdən istifadə edirdilər.
Kəşfin miqyası komandanı tamamilə heyrətləndirib, çünki həm təsvirlərin özləri, həm də fərdi simvollar gözləniləndən daha böyük olub.
Heroqliflə yanaşı, komanda başqa bir şey də tapıb: içərisində başqa bir, daha kiçik bir filin çəkilmiş filin təsviri. Çox təsirli səslənməyə bilər, amma elədir. Darnellin sözlərinə görə, bu, qədim Misir sənətində hamilə bir heyvanı təsvir etməyin olduqca nadir bir yoludur. Oymalar hətta böyük heroqliflər xəttindən daha əvvəl, eramızdan əvvəl 4000-3500-cü illər arasında yaranıb.
Nəşr qeyd edib ki, elmin yalnız bir neçə oxşar halı var. Onlardan biri Abidosda tapılan və hamilə begemot təsvir edən vazadır. Bu cür rəsmlər göstərir ki, onları yaradan insanlar yazı tam inkişaf etməmişdən əvvəl də hekayələr danışmağa, həyatı göstərməyə başlayıblar.
Poliqon.info
