Əgər şəxsi avtomobiliniz varsa, yəqin ki, soyuq mövsümlərdə maşını mütəmadi istilətmək lazım olduğunu eşitmisiniz. Amma hər kəs dəqiq deyə bilməz ki, bunu niyə etmək lazımdır və avtomobilin qışda istiləndiyini necə başa düşmək olar.
HİT.az xəbər verir ki, avtomobili istilətməmək motor yağına mənfi təsir göstərir: soyuqda yağ qalınlaşır və detalların yaxşı yağlanmasını təmin etmir. Hərəkətə başlamazdan əvvəl avtomobili istilətməsəniz, mühərrik yüksək yük altında işləyəcək, aşınma artacaq və yanacaq sərfi yüksələcək.
Uzun müddətli nəticələr isə yalnız aşınma ilə məhdudlaşmır – bu, ciddi nasazlıqlara, motorun sabit işləməməsinə, turbin və ötürmə qutusunda problemlərə gətirib çıxara bilər. Buna görə də sual aydın olur: qışda hərəkət etmədən əvvəl avtomobili istilətmək vacibdir, xüsusilə mənfi temperaturlarda.
Qışda mühərriki nə qədər müddət istilətmək lazımdır?
Avtomobili istilətmək vacib olduğuna əmin olduqdan sonra, bunu necə etmək lazım olduğunu və hansı temperatur səviyyəsinə çatana qədər istilətmək lazım olduğunu bilməliyik.
Miflərin əksinə, avtomobili uzun müddət, məsələn, 10–15 dəqiqə qarajda işlətmək lazım deyil. Müasir avtomobillər üçün mühərrik yağının normal dövran etməsi üçün bir neçə dəqiqə kifayətdir.
Orta hesabla, qışda mühərriki yüngül mənfi temperaturda 1–3 dəqiqə, güclü soyuqda isə 3–5 dəqiqə istilətmək kifayətdir. Bundan sonra hərəkətə başlamaq olar, amma ilk kilometrlerde sakit və mərhələli sürmək, qəfil sürətlənmədən və yüksək dövrlərdən çəkinmək məsləhətdir – məhz bu zaman mühərrik tam işləmə rejiminə keçir.
Avtomobilin qışda istiləndiyini necə başa düşmək olar?
Bunu bir neçə əlamətlə müəyyən etmək mümkündür:
* Avtomobil işə düşdükdən dərhal sonra boş gediş dövrləri artır, sonra isə stabilləşir.
* Soyutma mayesinin temperatur göstəricisi yavaş-yavaş sıfırdan yüksəlir.
* İsitmə sistemindən çıxan hava daha isti olur.
Xüsusilə sonuncu nöqtə vacibdir: əgər sistemdən soyuq hava gəlirsə, demək ki, isti soyutma mayesi (antifriz) radiatora çatmır və ya digər səbəblərlə istilik yaranmır. Bu halda, bir neçə dəqiqə sürüşməyə başlamaq məsləhət deyil.
Tam istilənmiş mühərrik adətən 80–90 °C temperaturuna çatanda sayılır, amma avtomobilin bu temperatur səviyyəsinə çatması adətən hərəkət zamanı baş verir.
Avtomobili sürmədən isitmək lazımdırmı?
Əgər avtomobil sadəcə dayanıb və hərəkət planlaşdırılmayıbsa, onu hər gün xüsusi olaraq istilətmək lazım deyil. Amma güclü soyuqda uzun müddət istifadə olunmazsa, qısa müddətli işə salma və mühərrikin sabit işləyən vəziyyətə çatdırılması batareya üçün faydalı ola bilər.
Ümumiyyətlə, qışda avtomobili istilətmək sadəcə “xüsusi ritual” deyil, tamamilə sağlam bir vərdişdir. Hərəkətdən əvvəl bir neçə dəqiqə istilətmək aşınmanı azaldır, mühərrik keyfiyyətini qoruyur və avtomobilin soyuqda daha etibarlı işləməsini təmin edir.
Samir
