Sosial şəbəkələrdə və internet platformalarında Azərbaycanın mərhum Prezidenti Əbülfəz Elçibəy ilə Rusiyanın keçmiş prezidenti Boris Yeltsin arasında keçirilmiş tarixi görüşün nadir video görüntüləri yayılıb.
Musavat.com xəbər verir ki, kadrlarda Elçibəyin Moskvaya rəsmi səfəri zamanı Kremlin yüksək protokolla təşkil etdiyi qəbul mərasimləri, prezidentlərin tribunadan çıxışları, iki ölkə arasında sənədlərin imzalanması və daha sonra şampan qədəhləri ilə keçirilən rəsmi ziyafət əks olunur. Video görüntülər Azərbaycanın müstəqillik tarixinin ən mürəkkəb və taleyüklü mərhələlərindən birinə yenidən diqqət çəkib.
Araşdırmalar göstərir ki, həmin səfər 1992-ci ilin 12–13 oktyabr tarixlərində baş tutub. Bu, Azərbaycanın müstəqilliyini yenicə bərpa etdiyi, regionda isə ağır siyasi və hərbi proseslərin yaşandığı dövr idi. Qarabağ müharibəsi genişlənirdi, Ermənistan silahlı qüvvələri Azərbaycanın ərazilərinə hücumlarını davam etdirirdi və Moskvanın regiondakı rolu ciddi müzakirə mövzusu idi.
Məhz belə bir zamanda Prezident Əbülfəz Elçibəy Moskvaya səfər edərək Kremlin rəhbəri Boris Yeltsinlə danışıqlar apardı. Görüş zamanı “Azərbaycan Respublikası ilə Rusiya Federasiyası arasında dostluq, əməkdaşlıq və qarşılıqlı təhlükəsizlik haqqında müqavilə” imzalandı. Həmin sənəd Azərbaycanın Rusiya ilə münasibətləri “mərkəz-tabeçilik” modeli deyil, bərabərhüquqlu dövlət prinsipi üzərində qurmaq istədiyini göstərirdi.
Videogörüntülərdə diqqət çəkən məqamlardan biri də Yeltsinin Elçibəyi tam müstəqil dövlət başçısı kimi qəbul etməsi, yüksək səviyyəli protokolun tətbiq olunmasıdır. Kremldə təşkil edilən rəsmi qəbul, sənədlərin imzalanması və sonda qədəh qaldırılması həmin dövr üçün simvolik məna daşıyırdı.
Lakin tarix göstərdi ki, həmin “barış” və diplomatik jestlər fonunda Azərbaycan çox ağır təzyiqlərlə üz-üzə qaldı. O illərdə Ermənistana böyük həcmdə silah və hərbi dəstək verilməsi, keçmiş sovet ordusunun arsenalının erməni tərəfinin əlinə keçməsi Qarabağda işğal prosesinin genişlənməsinə səbəb oldu. Azərbaycan cəmiyyəti bu gün də 1990-cı illərin əvvəllərində Moskvanın bölgədə oynadığı rol barədə ciddi suallar səsləndirir.
Bununla belə, 1992-ci ilin oktyabrında baş tutmuş Elçibəy–Yeltsin görüşü Azərbaycanın müstəqil xarici siyasət yürütmək iradəsinin simvolu kimi tarixdə qalır. İnternetdə yayılan həmin nadir kadrlar isə bir dövrün siyasi atmosferini, Kremlin salonlarında yaşanan diplomatik anları və Azərbaycanın müstəqillik uğrunda apardığı çətin mübarizənin fonunu yenidən gündəmə gətirib.
Musavat.com
