Son arxeoloji tədqiqat Roma İmperiyasında körpələrin yas tutulmadığı və ya diqqətlə dəfn edilmədiyinə dair uzun müddətdir davam edən inancı şübhə altına alır.
“Cebheinfo.az” xəbər verir ki, bunu “Live Science” yazıb.
Şimali İngiltərənin York şəhərində aparılan tapıntılar göstərir ki, hətta ən kiçik uşaqlar belə mürəkkəb dəfn mərasimlərinə, o cümlədən nadir hallarda rast gəlinən "gips dəfn" - cəsədin üzərinə maye gips tökülməsi kimi təcrübəyə məruz qalırdılar.
Gips dəfnləri arxeoloqlar tərəfindən əsasən elitanın bir imtiyazı kimi tanınırdı. Mərhumlar daş və ya qurğuşun məzarlarda qoyulur, sonra isə onların üzərinə maye gips tökülərək bədən və paltarların tökməsi üçün bərkidilirdi. Əvvəllər bu təcrübənin əsasən yüksək statuslu yetkinlərə təsir etdiyi düşünülürdü. Lakin York Universitetinin "Ölüləri Görmək" layihə qrupu məlum olan 70-dən çox belə dəfn mərasimindən ən azı yeddisinin, o cümlədən dörd aylıq körpələrin uşaqlara aid olduğunu aşkarlayıb.
Roma hüquq mətnlərində 12 aylıq körpələrin açıq şəkildə yas tutulmaması barədə təlimatlar var, çünki yüksək körpə ölümü adi hal hesab olunurdu.
Lakin arxeoloqlar vurğulayırlar ki, bu normalar ailələrin öz hissləri və təcrübələri ilə deyil, rəsmi ayinlərlə bağlı idi. Dəfn tapıntıları ailələrin sevgi və kədərlərini yazılı və ya rəsmi mənbələrdə deyil, maddi təcrübələr vasitəsilə ifadə etdiklərini açıq şəkildə göstərir.
Ən təəccüblü nümunələrdən biri 1892-ci ildə aşkar edilmişdi. Təxminən bir-iki aylıq körpənin üstü qızıl saplarla bənövşəyi yun örtüklə örtülmüş, qurğuşun sarkofaqa qoyulmuş və sonra maye gipslə doldurulmuşdu. Sümük qalmasa da, parça izləri olan örtüyün özü bərkimiş gipsin altında qorunub saxlanılmışdı.
Körpələrdən əlavə, gips dəfnlərində 7-9 yaşlı uşaqlar da var idi və onlar yüksək statusu və ya həyatda imtiyazlı mövqeyi göstərən zərgərlik və digər əşyalarla bəzədilmişdilər. Bəzən hətta belə məzarlarda toyuq kimi ev heyvanlarının qalıqları da tapılmışdır ki, bu da uşağı məzardan kənara çıxarkən müşayiət etmiş ola bilər.
Xəzər
“Cebheinfo.az”
