Beyin insan orqanizmində ən həssas və enerji tələb edən orqanlardan biridir.
Oksigen və qida maddələrinin əsas mənbəyi qan dövranıdır. Beyinə gedən qan axını zəiflədikdə hüceyrələr kifayət qədər oksigen ala bilmir və bu vəziyyət başgicəllənmə, yaddaş zəifləməsi, diqqət dağınıqlığı və tez yorulma kimi problemlərə səbəb ola bilər.
Medicina.az xəbər verir ki, beyində qan dövranını yaxşılaşdırmaq üçün həm həyat tərzi dəyişiklikləri, həm də tibbi müalicə üsulları mövcuddur.
1. Fiziki aktivlik
Müntəzəm fiziki hərəkət qan dövranını yaxşılaşdıran ən sadə və effektiv üsullardan biridir. Hərəkət zamanı ürək daha aktiv işləyir və qan damarları genişlənir. Bu da beyinə daha çox oksigen və qida maddələrinin çatmasına kömək edir.
Xüsusilə aşağıdakılar faydalıdır:
gündəlik sürətli yürüş
üzgüçülük
velosiped sürmək
yüngül gimnastika
yoqa və nəfəs məşqləri
Hətta gündə 30 dəqiqəlik aktiv yürüş belə beyin qan dövranına müsbət təsir göstərə bilər.
2. Boyun və çiyin əzələlərinin rahatlaşdırılması
Beyinə gedən əsas damarların bir hissəsi boyun nahiyəsindən keçir. Uzun müddət kompüter qarşısında oturmaq, stress və yanlış duruş boyun əzələlərində gərginlik yaradır və damarların sıxılmasına səbəb ola bilər.
Bu səbəbdən aşağıdakı üsullar faydalı sayılır:
boyun və çiyin üçün yüngül gimnastika
masaj
düzgün oturuş vərdişləri
uzun müddət eyni vəziyyətdə qalmamaq
Bu tədbirlər boyun nahiyəsində qan dövranını yaxşılaşdıraraq beyinə gedən qan axınına müsbət təsir edir.
3. Sağlam qidalanma
Qidalanma damar sağlamlığında mühüm rol oynayır. Bəzi qidalar damarların elastikliyini artırır və qan dövranını yaxşılaşdırır.
Xüsusilə aşağıdakı qidalar faydalı hesab olunur:
qoz və badam
yağlı balıqlar (omega-3 mənbəyi)
zeytun yağı
yaşıl tərəvəzlər
giləmeyvələr
sarımsaq
Bu qidalar damar divarlarını qoruyur və xolesterin səviyyəsinin artmasının qarşısını almağa kömək edir.
4. Kifayət qədər su qəbul etmək
Orqanizmdə su çatışmazlığı qanı daha qatı edir və qan dövranını zəiflədir. Gün ərzində kifayət qədər su içmək qan axınının normal qalmasına kömək edir.
Əksər insanlar üçün gündə 1,5–2 litr su qəbul etmək tövsiyə olunur.
5. Stresin azaldılması
Xroniki stress qan damarlarının daralmasına və qan dövranının pozulmasına səbəb ola bilər. Uzun müddətli stress həmçinin hormon balansına təsir edərək beyin fəaliyyətini zəiflədir.
Stressi azaltmaq üçün aşağıdakı üsullar faydalıdır:
nəfəs və meditasiya məşqləri
təbiətdə vaxt keçirmək
keyfiyyətli yuxu
psixoloji rahatlama üsulları
6. Tibbi müalicə üsulları
Bəzi hallarda beyində qan dövranının pozulması ciddi xəstəliklərlə əlaqəli ola bilər. Bu zaman mütləq həkim müayinəsi və müalicə tələb olunur.
Həkim tərəfindən aşağıdakı müalicələr təyin edilə bilər:
damar genişləndirici dərmanlar
qan dövranını yaxşılaşdıran preparatlar
qanı durulaşdıran vasitələr
xolesterin səviyyəsini azaldan dərmanlar
Müalicə səbəbdən asılı olaraq fərqli ola bilər və yalnız həkim tərəfindən təyin edilməlidir.
7. Yuxunun keyfiyyəti
Yuxu zamanı beyin özünü bərpa edir və metabolik proseslər aktivləşir. Uzun müddətli yuxu pozuntuları qan dövranına və beyin funksiyalarına mənfi təsir göstərə bilər.
Buna görə də böyüklər üçün gündə 7–8 saat keyfiyyətli yuxu vacib hesab olunur.
Aygün Musayeva
