Rusiyanın pilotsuz uçuş aparatlarının "sürüləri" ilə hücum taktikasını inkişaf etdirməsi Ukraynanın hava hücumundan müdafiə sistemini yarmaq cəhdi kimi qiymətləndirilir. Lakin bu yanaşma mümkün hərbi dönüşü təmin etmir...
Poliqon xəbər verir ki, bu barədə Forbes nəşri yazır.
Rusiya ilə Ukrayna arasındakı müharibədə texnoloji qarşıdurmanın yeni mərhələsi formalaşır. Rusiyalı hərbi analitiklər getdikcə daha çox "dron sürüləri"nin Ukrayna müdafiəsini yarmaq üçün vasitə ola biləcəyini qeyd edirlər.
Söhbət "zərbə zonaları" adlandırılan sahələrdən gedir – Ukrayna mövqeləri qarşısında bir neçə kilometr dərinlikdə ərazilər ki, burada qoşunların hər hansı irəliləyişi pilotsuz aparatların və artilleriyanın kütləvi tətbiqi ilə tez aşkar edilərək məhv edilir.
Niyə Rusiya yeni taktika axtarır
Hazırda Rusiya qüvvələri iki əsas problemlə üzləşir:
— dron operatorlarının yüksək həssaslığı, çünki onlar cəbhə xəttinə yaxın yerləşdirilməlidir;
— itkilər səbəbindən hazırlıqlı mütəxəssislərin çatışmazlığı.
Hər bir pilotsuz aparat ayrıca operator tələb edir. Bu cür qrupların cəmləşməsi isə onların həm fiziki, həm də elektromaqnit siqnallarına görə asan hədəfə çevrilməsinə səbəb olur.
Məhz buna görə Rusiya "sürü texnologiyalarına" keçidi nəzərdən keçirir. Bu halda bir operator eyni vaxtda bir neçə dronu idarə edir, aparatların özləri isə qarşılıqlı şəkildə avtonom koordinasiya olunur.
"Sürü"nün mahiyyəti nədir
Adi kütləvi hücumlardan fərqli olaraq, “sürü” sadəcə çox sayda dron demək deyil. Bu sistemlər:
— real vaxt rejimində məlumat mübadiləsi aparır;
— marşrutlarını müstəqil dəyişir;
— təhdidlərə və hava hücumundan müdafiəyə uyğunlaşır;
— hədəflərə koordinasiyalı şəkildə hücum edir.
Bu modeldə operator yalnız hədəfi müəyyənləşdirir, qalan işi isə alqoritmlər yerinə yetirir.
Bununla belə, hazırda Rusiya tamhüquqlu döyüş "sürülərinə" malik deyil. "Geran" tipli dron hücumları əsasən əvvəlcədən proqramlaşdırılmış olur və uçuş zamanı çevik koordinasiya imkanına malik deyil.
Eyni zamanda bu istiqamətdə aktiv investisiyaların əlamətləri müşahidə olunur. Buraya süni intellektin naviqasiyaya inteqrasiyası, kompüter görmə texnologiyalarının tətbiqi və dronların şəbəkə əməliyyatları üzrə eksperimentlər daxildir. Həmçinin daha kiçik aparatları hədəfə yaxın buraxan "daşıyıcı dronlar" konsepsiyası inkişaf etdirilir.
Bu yanaşma operator sayını artırmadan hücumların miqyasını genişləndirməyə imkan verə bilər.
"Sürüləri" nə dayandıra bilər?
Əsas maneə radioelektron mübarizə olaraq qalır. Ukraynanın tətbiq etdiyi siqnalboğucu sistemlər dronlar arasındakı əlaqəni pozur, naviqasiyanı çətinləşdirir və koordinasiyanın effektivliyini azaldır.
Nəşr qeyd edir ki, hətta bu texnologiya tətbiq olunsa belə, onun üstünlüyü müvəqqəti ola bilər, çünki Ukrayna əks-tədbirlərini sürətlə uyğunlaşdırır.
İrəliləyiş gözlənilmir
Analitiklərin fikrincə, "sürü" texnologiyasının uğurlu tətbiqi belə strateji dönüşü təmin etmir. Ukraynanın müdafiəsi çoxsəviyyəlidir və dronlar, mina sahələri, mühəndis maneələri və möhkəmləndirilmiş mövqelərdən ibarətdir.
"Sürü" ayrı-ayrı elementləri yarmağa qadir olsa da, onun qoşunların hücumu, artilleriya və logistika ilə sinxronlaşdırılması olduqca mürəkkəb olaraq qalır.
"Siqnalların boğulduğu şəraitdə dron hücumlarının quru manevrləri, artilleriya və logistika ilə uzlaşdırılması əlavə çətinlik yaradır. Bu isə dron imkanları artsa belə, genişmiqyaslı irəliləyiş ehtimalını aşağı salır", deyə nəşr yekunlaşdırır.
Poliqon.info
