Azpolitika.az saytından alınan məlumata görə, ain.az bildirir.
Zahid Fərrux Məmmədov
İqtisad elmləri doktoru, professor
Müasir dövrdə ali təhsil sisteminin qarşısında duran əsas çağırışlardan biri yalnız bilik ötürən deyil, eyni zamanda şəxsiyyət formalaşdıran müəllim modelinin inkişaf etdirilməsidir. Qloballaşma, hüquqi dövlət quruculuğu və elmi-texnoloji tərəqqi şəraitində universitetlərdən gözlənti təkcə peşəkar kadr hazırlığı ilə məhdudlaşmır; burada həm də yüksək mənəvi dəyərlərə malik, prinsipial və məsuliyyətli vətəndaşların yetişdirilməsi prioritet məsələyə çevrilir. Bu kontekstdə alim və müəllim anlayışlarının vəhdəti xüsusi əhəmiyyət kəsb edir.
Belə bir vəhdəti öz şəxsiyyətində və fəaliyyətində daşıyan nümunəvi simalardan biri Kamil Nazim oğlu Səlimovdur. Onun elmi-pedaqoji fəaliyyəti və fərdi keyfiyyətləri müasir akademik mühitdə müəllimlik missiyasının mahiyyətini daha aydın şəkildə anlamağa imkan verir.
Öyrədən deyil, öyrənilən müəllim: prof. Kamil Səlimovun pedaqoji portreti
Pedaqoji mühitdə belə bir dərin məna daşıyan fikir vardır: müəllim öyrədən deyil, ondan öyrənilən insandır. Bu fikir müəllimlik peşəsinin sadəcə informasiya ötürməkdən ibarət olmadığını, əksinə, şəxsiyyət formalaşdırmaq, düşüncə istiqaməti vermək və həyat mövqeyi aşılamaq kimi daha geniş və məsuliyyətli bir missiya daşıdığını göstərir. Məhz bu baxımdan prof. Kamil Səlimov kimi müəllimlər pedaqoji fəaliyyətin ən yüksək zirvəsini təmsil edirlər.
Kamil Səlimov yalnız auditoriyada dərs deyən müəllim deyil. O, elmi biliklərlə yanaşı, tələbələrinə analitik düşünmə bacarığı, tənqidi yanaşma və müstəqil qərarvermə mədəniyyəti aşılayan bir ziyalıdır. Onun dərsləri formal çərçivədən kənara çıxaraq, canlı müzakirə mühitinə çevrilir; burada tələbələr sadəcə dinləyici deyil, aktiv iştirakçı kimi formalaşırlar. Bu isə müasir universitet təhsilinin əsas tələblərindən biri olan interaktiv və tələbəyönümlü yanaşmanın parlaq nümunəsidir.
Onun pedaqoji üslubunun əsas xüsusiyyətlərindən biri də tələbəyə fərdi yanaşmadır. Hər bir tələbənin potensialını görmək, onu inkişaf etdirmək və doğru istiqamətə yönləndirmək Kamil Səlimovun müəllimlik fəlsəfəsinin ayrılmaz hissəsidir. Bu baxımdan o, yalnız bilik verən deyil, həm də istedadları üzə çıxaran və onları gələcək uğurlara hazırlayan bir müəllimdir.
Prof. Kamil Səlimovun fəaliyyətində diqqət çəkən digər mühüm cəhət isə elmi və pedaqoji fəaliyyətin vəhdətidir. O, elmi araşdırmalarını tədris prosesinə inteqrasiya etməklə tələbələrinə aktual biliklər təqdim edir, onları elmi düşüncəyə cəlb edir və tədqiqata maraq oyadır. Bu isə universitet mühitində elmi fəaliyyətin canlı saxlanılması baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
Onun şəxsiyyəti də ən azı elmi-pedaqoji fəaliyyəti qədər təsirlidir. Sadəliyi, prinsipiallığı, ədalət hissi və yüksək etik dəyərlərə sadiqliyi onu həmkarları və tələbələri arasında xüsusi hörmət sahibi etmişdir. Belə müəllimlər yalnız peşəkar kimi deyil, həm də insan kimi yadda qalır, onların təsiri illərlə davam edir.
Nəticə etibarilə, prof. Kamil Səlimov müəllimlik sənətinin mahiyyətini öz fəaliyyətində yaşadan, “öyrədən deyil, ondan öyrənilən müəllim” anlayışının canlı təcəssümüdür. Onun kimi müəllimlər universitetlərin əsas dəyəri, cəmiyyətin isə intellektual kapitalıdır.
Elmi fəaliyyət və hüquqi təfəkkür: Kamil Səlimov nümunəsi
Müasir hüquq təhsilində və hüquq-mühafizə fəaliyyətində kriminalistikanın rolu getdikcə daha qabarıq şəkildə ön plana çıxır. Təsadüfi deyil ki, Azərbaycanın Baş prokuroru Kamran Əliyev öz çıxışlarının birində qeyd etmişdir ki, ali təhsil müəssisələrində kriminalistika çox vaxt seçmə fənn kimi tədris olunur və bir sıra tələbələr bu fənni seçmirlər. Nəticədə, həmin məzunlar prokurorluq orqanlarında fəaliyyətə başladıqda ciddi çətinliklərlə üzləşirlər. Çünki kriminalistik taktika və texnika üzrə biliklər olmadan hər hansı fakt üzrə səmərəli araşdırma aparmaq faktiki olaraq mümkün deyil.
Bu yanaşma prof. Kamil Səlimovun elmi və pedaqoji fəaliyyətinin aktuallığını bir daha təsdiq edir. Onun tədqiqatlarında və tədris metodologiyasında kriminalistika yalnız nəzəri fənn kimi deyil, hüquq tətbiqetmənin əsas alətlərindən biri kimi təqdim olunur. Prof. Kamil Səlimov hesab edir ki, hüquqşünasın peşəkar hazırlığı yalnız qanunvericiliyin mənimsənilməsi ilə məhdudlaşmamalı, eyni zamanda bu qanunların real istintaq prosesində necə tətbiq olunacağını təmin edən metod və texnikaların dərindən öyrənilməsini də əhatə etməlidir.
Onun elmi fəaliyyətində kriminalistik biliklərin sistemli şəkildə tədrisi və praktik bacarıqlarla əlaqələndirilməsi xüsusi yer tutur. Bu baxımdan prof. Kamil Səlimov kriminalistikanın seçmə deyil, əsas və zəruri fənn kimi tədrisinin vacibliyini elmi əsaslarla irəli sürən alimlərdəndir. O, tələbələrin yalnız nəzəri biliklərlə deyil, həm də sübutların toplanması, təhlili və qiymətləndirilməsi sahəsində praktik bacarıqlarla silahlanmasının vacibliyini daim vurğulayır.
Prof. Kamil Səlimovun yanaşmasına görə, kriminalistika hüquq-mühafizə fəaliyyətinin “texnoloji əsası”dır. İstintaqın səmərəliliyi, cinayətlərin açılması və ədalətin təmin olunması birbaşa olaraq kriminalistik metodların düzgün tətbiqindən asılıdır. Bu səbəbdən onun elmi əsərlərində istintaq taktikası, sübutetmə prosesi, müasir texnologiyaların tətbiqi kimi məsələlər kompleks şəkildə araşdırılır.
Eyni zamanda, onun pedaqoji fəaliyyəti bu ideyaların praktiki həyata keçirilməsinə yönəlmişdir. O, tələbələri yalnız dinləyici deyil, gələcəyin hüquq tətbiqediciləri kimi formalaşdırır, onları real situasiyalara hazırlayır və peşəkar düşüncə tərzini inkişaf etdirir.
Nəticə etibarilə, Professor Kamil Səlimov, Bakı Dövlət Universiteti Hüquq fakültəsinin Kriminalistika və məhkəmə ekspertizası kafedrasının müdiri kimi, Azərbaycanda kriminalistika elminin inkişafına mühüm töhfələr vermişdir.
Prof. Kamil Səlimovun elmi və pedaqoji fəaliyyəti hüquq və kriminalistika sahəsində müasir çağırışlara cavab verən, praktik yönümlü və strateji əhəmiyyət kəsb edən bir model kimi qiymətləndirilə bilər. Onun irəli sürdüyü yanaşmalar hüquq təhsilinin keyfiyyətinin yüksəldilməsi və hüquq-mühafizə sistemində peşəkar kadr hazırlığının gücləndirilməsi baxımından xüsusi aktuallıq daşıyır.
Şəxsiyyət və peşəkarlığın vəhdəti: prof. Kamil Nazim oğlu Səlimov fenomeni
Müasir akademik mühitdə alim və müəllim anlayışları çox zaman bir-birini tamamlayan, lakin nadir hallarda tam vəhdət təşkil edən keyfiyyətlər kimi çıxış edir. Elə şəxsiyyətlər vardır ki, bu iki istiqaməti yalnız paralel şəkildə daşımır, eyni zamanda onları bütöv bir sistemə çevirərək yeni bir keyfiyyət mərhələsinə yüksəldir. Professor Kamil Nazim oğlu Səlimov məhz belə şəxsiyyətlərdəndir.
Onun şəxsiyyəti elmi dərinlik, pedaqoji ustalıq və yüksək mənəvi keyfiyyətlərin harmoniyasına əsaslanır. Bu vəhdət təsadüfi deyil, uzun illər formalaşmış həyat təcrübəsinin, davamlı elmi axtarışların və prinsipial mövqenin nəticəsidir. O, yalnız hüquq və kriminalistika sahəsində tanınmış alim deyil, həm də davranışı, münasibəti və həyat prinsipləri ilə ətrafına nümunə olan ziyalıdır.
Kamil Səlimovun şəxsiyyətində diqqət çəkən əsas cəhətlərdən biri onun prinsipiallığı və ədalətə sadiqliyidir. Hüquqşünas alim üçün bu keyfiyyətlər yalnız peşə tələbi deyil, həm də həyat fəlsəfəsidir. Onun yanaşmasında hüquq yalnız qanunlar toplusu deyil, ədalətin təmin olunması vasitəsidir və bu prinsip onun həm elmi, həm də pedaqoji fəaliyyətində aydın şəkildə hiss olunur.
Digər mühüm xüsusiyyət isə sadəlik və insanlara yaxınlıqdır. Böyük alim olmasına baxmayaraq, o, tələbələri və həmkarları ilə münasibətlərində səmimiliyi və açıq ünsiyyəti qoruyur. Bu isə onun ətrafında sağlam akademik mühitin formalaşmasına və qarşılıqlı etimadın yaranmasına səbəb olur.
Onun şəxsiyyətində elm və pedaqogika ilə yanaşı, vətəndaş mövqeyi də mühüm yer tutur. Cəmiyyətin inkişafı, hüquqi dövlət quruculuğu və gənc nəslin düzgün istiqamətləndirilməsi kimi məsələlərə biganə qalmayan prof. Kamil Səlimov öz fəaliyyətində bu dəyərləri prioritet kimi qəbul edir.
Bu baxımdan, prof. Kamil Səlimov yalnız bir alim və müəllim deyil, həm də bir məktəb, bir nümunə və bir dəyər sistemidir. Onun şəxsiyyətindəki vəhdət — elm, müəllimlik və insanlıq vəhdəti — onu fərqləndirən əsas xüsusiyyətlərdən biridir.
Nəticə etibarilə, professor Kamil Nazim oğlu Səlimov müasir akademik mühitdə şəxsiyyət və peşəkarlığın sintezini özündə cəmləşdirən nadir simalardandır. Onun fəaliyyəti və şəxsiyyəti gələcək nəsillər üçün yalnız bilik mənbəyi deyil, həm də həyat və peşə etikası baxımından örnəkdir.
Hüquq və ədalətin səsi: Kamil Səlimovun mövqeyi və milli maraqlar
Bu gün hüquqşünas alimlərin fəaliyyəti yalnız auditoriya və elmi məqalələrlə məhdudlaşmır. Onlar eyni zamanda cəmiyyət üçün mühüm olan məsələlərdə sözünü deyən, mövqe ortaya qoyan ziyalılar kimi çıxış edirlər. Bu baxımdan prof. Kamil Nazim oğlu Səlimovun fəaliyyəti xüsusi diqqət çəkir.
Müasir dövrdə elmi fəaliyyətin effektivliyi təkcə fərdi tədqiqatlarla deyil, həm də multidissiplinar əməkdaşlıq və birgə intellektual platformalarda iştirakla ölçülür. Müasir dövrdə hüquq və iqtisad elmlərinin vəhdəti yalnız nəzəri yanaşma deyil, eyni zamanda konkret elmi fəaliyyət və birgə tədqiqatlarda öz real ifadəsini tapır. Professor Kamil Səlimov və professor Zahid Məmmədovun birgə fəaliyyəti məhz bu cür sinerjinin uğurlu nümunəsidir.
Prof. Kamil Səlimovun hüquq və kriminalistika sahəsindəki dərin bilikləri ilə prof. Zahid Məmmədovun iqtisadi və maliyyə sahəsindəki analitik yanaşması bir-birini tamamlayaraq daha geniş və sistemli nəticələrin əldə olunmasına şərait yaradır. Bu əməkdaşlıq xüsusilə milli təhlükəsizlik, dövlət maraqları və regional inkişaf məsələlərinin təhlilində multidissiplinar yanaşmanın vacibliyini nümayiş etdirir.
Onların əməkdaşlığı müxtəlif elmi və analitik platformalarda, o cümlədən TC SETA (Siyaset, Ekonomi ve Toplum Araştırmaları Vakfı) təşkilatçılığı keçirilən tədbirlərdə özünü aydın şəkildə göstərdi. “Türkiyə–Azərbaycan münasibətləri” çalıştayı kimi mühüm tədbirlərdə birgə iştirakları hüquqi və iqtisadi yanaşmaların inteqrasiyası baxımından diqqətəlayiqdir. Bu platformalarda aparılan müzakirələr regional təhlükəsizlik, iqtisadi sabitlik və geosiyasi proseslərin kompleks təhlilinə imkan yaradır//https://anl.az/down/meqale/azerbaycan/azerbaycan_i...
Onun prof. Zahid Məmmədov ilə birlikdə təqdim etdiyi “Ermənistanın Azərbaycana vurduğu maddi ziyan və təzminat məsələsi” mövzusundakı çıxışları təkcə hüquqi müzakirə deyil, həm də ictimai əhəmiyyət daşıyan bir çağırış kimi səslənir. Bu çıxışda işğal nəticəsində Azərbaycanın üzləşdiyi dağıntılar, iqtisadi itkilər və mədəni irsə vurulan ziyan konkret faktlar fonunda təqdim olunur və əsas sual ön plana çəkilir: bu ziyanın hüquqi kompensasiyası necə və hansı mexanizmlərlə təmin olunmalıdır?
Məhz bu kontekstdə Kamil Nazim oğlu Səlimov və Zahid Fərrux oğlu Məmmədov tərəfindən təqdim olunan çıxış diqqət çəkir. Onların yanaşması faktlara, hüquqa və iqtisadi hesablamalara əsaslanan ciddi elmi mövqedir. (https://www.youtube.com/watch?v=KoFs-Qq9j2o // 06.11. 2020//
Belə çıxışlar Kamil Səlimovun yalnız auditoriya müəllimi deyil, həm də ictimai fikir formalaşdıran alim olduğunu təsdiqləyir. Onun sözləri və mövqeyi hüququn sadəcə nəzəri sahə deyil, həm də milli maraqların qorunmasında təsirli bir vasitə olduğunu bir daha xatırladır.
Nəticə
Aparılan təhlil göstərir ki, Kamil Nazim oğlu Səlimov müasir akademik mühitdə alim və müəllim vəhdətinin parlaq nümunəsidir. Onun fəaliyyəti yalnız elmi nəticələrlə deyil, eyni zamanda yetişdirdiyi tələbələrin dünyagörüşü, peşə etikası və vətəndaş mövqeyi ilə ölçülür. Bu isə müəllimlik fəaliyyətinin ən yüksək səviyyəsini — şəxsiyyət formalaşdırmaq missiyasını əks etdirir.
Nəticə etibarilə, Kamil Səlimovun timsalında müşahidə olunan elm, pedaqogika və insanlıq vəhdəti müasir universitetlər üçün mühüm metodoloji və etik model kimi qiymətləndirilə bilər. Bu modelin öyrənilməsi və tətbiqi ali təhsilin keyfiyyətinin yüksəldilməsi, hüquq və kriminalistika sahəsində peşəkar kadr hazırlığının gücləndirilməsi və bütövlükdə cəmiyyətin intellektual potensialının inkişafı baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün ain.az saytını izləyin.
