AZ

Dünyanın nəfəsini kəsən 14 gün: Trampın ultimatumu və Şərqin kövrək sükutu



Bəşəriyyət son illərin ən qaranlıq gecələrindən birini geridə qoydu. Hörmüz boğazından əsən soyuq müharibə rüzgarları hər an alovlu bir fəlakətə çevrilə bilərdi. Lakin son anda — saatlar "qiyamətə" qurulmuşkən, Ağ Evdən gələn bəyanat hələlik gərginliyi dondurdu.

Fevral ayından bəri davam edən və İranın hərbi infrastrukturuna ağır zərbələrin endirilməsi ilə müşayiət olunan bu qanlı qarşıdurma, aprelin 7-də özünün kulminasiya nöqtəsinə çatdı. ABŞ Prezidenti Donald Trampın sərt çıxışı sanki bir fərman idi: ya Hörmüz boğazı açılacaq, ya da İranın sivilizasiya tarixi dəyişəcək. Bu, sadəcə bir hədə-qorxu deyildi. İsrail ordusunun Tehran ətrafındakı strateji obyektləri və hava limanlarını hədəf alması, İranın isə raket yağışı ilə cavab verməsi barıt çəlləyinin fitilini artıq alovlandırmışdı. Lakin diplomatiyanın pərdəarxası dəhlizləri bu dəfə hərəkətə keçdi.

Dünyanın ən böyük güclərinin maraqlarının toqquşduğu bir məqamda, Pakistan və Çinin vasitəçiliyi ilə əldə olunan iki həftəlik atəşkəs, bölgədəki qanlı ssenarini müvəqqəti olaraq dayandırdı. Tramp bu qərarı "hər iki tərəf üçün bir fürsət" kimi dəyərləndirdi. Lakin bu, sülh deyil, sadəcə silahların susdurulması üçün verilən qısa bir möhlətdir. Atəşkəs elanından cəmi bir neçə dəqiqə sonra İranın İsrail istiqamətinə atdığı raketlər haqqında xəbərlər göstərir ki, tərəflər arasında etimad tamamilə tükənib. İran tərəfi atəşkəsi qəbul etsə də, öz şərtini qoyub: hücum olsa, cavab daha ağır olacaq.

Dünya indi bu 14 günə kilidlənib. Hörmüz boğazı – dünya iqtisadiyyatının ana damarı açılacaqmı, yoxsa bu iki həftə tərəflərin daha böyük bir döyüşə hazırlaşması üçün sadəcə bir sükutdur? Şərqin qədim torpaqları üzərində süzən qara buludların dağılıb-dağılmayacağını zaman göstərəcək. Lakin bir həqiqət var ki, bu gün "vurulma" təhlükəsi geri çəkilsə də, barmaqlar hələ də tətikdədir.

aia.az



Seçilən
50
aia.az

1Mənbələr