The Wall Street Journal mənbələrə istinadən xəbər verir ki, Amerika aerokosmik korporasiyası SpaceX, NASA-nın Ay missiyası proqramını davam etdirmək üçün bu il üçün planlaşdırılan Mars missiyasını təxirə salıb.
Qəzetin mənbələrindən birinin məlumatına görə, SpaceX 2027-ci ilin mart ayında Aya pilotsuz eniş missiyası həyata keçirməyi planlaşdırır. SpaceX-in təsisçisi Elon Musk əvvəllər Ay layihələrini "qırmızı siyənək" adlandırırdı. Şirkət 2026-cı ilin sonlarında Marsa beş Starship kosmik gəmisi göndərməyi planlaşdırırdı.
Bundan əlavə, mənbələr bildirib ki, son bir ildə NASA Ay missiyasına üstünlük vermək üçün SpaceX-ə təzyiqi artırıb. WSJ mənbələri bildirib ki, nəticədə şirkət Mars missiyası planlarını təxirə salmaq və vədlərini yerinə yetirməyə diqqət yetirmək qərarına gəlib.
Qəzetin məlumatına görə, strateji düzəliş SpaceX-in Elon Musk-ın süni intellekt startapı xAI ilə birləşməsi ilə üst-üstə düşüb. Aerokosmik korporasiya süni intellekt texnologiyalarından istifadə edərək orbital məlumat mərkəzlərinin yaradılmasını, eləcə də 2026-cı ildə IPO-ya hazırlaşmağı nəzərdən keçirir. Elon Mask hesab edir ki, kosmik məlumat mərkəzi texnologiyalarının inkişafı Ay bazasının yaradılması və sonrakı Mars tədqiqat proqramları üçün maliyyə mənbəyinə çevrilə bilər.
NASA-nın ilk ekipajlı Ay tədqiqat missiyası olan Artemis 2026-cı ilin aprel ayına planlaşdırılıb, lakin Reuters mənbələri buraxılışın fevral ayında baş tuta biləcəyini bildiriblər. NASA üç missiya həyata keçirmək niyyətindədir: ekipajsız Ay orbital gəmisi (Artemis I), ekipajlı Ay orbital gəmisi (Artemis II) və ekipajlı Ay eniş missiyası (Artemis III). İkinci və üçüncü missiyalar Orion kosmik gəmisinin həyat təminatı sistemlərində və istilik qalxanında aşkar edilmiş qüsurlar səbəbindən təxirə salınıb.
Əziz MUSTAFA
