ABŞ-ın verdiyi son bəyanat NATO-nun əsaslarını ciddi şəkildə sarsıda bilər. ABŞ-ın müdafiə naziri Pit Heqset kollektiv müdafiə prinsipinə sadiqliyi təsdiqləməkdən imtina edib və yekun qərarın prezident Donald Trampdan asılı olduğunu bildirib...
Poliqon xəbər verir ki, bu barədə Reuters yazır.
Heqsetin sözlərinə görə, Vaşinqtonun Alyansa münasibəti İranla münaqişə və Avropalı müttəfiqlərin ABŞ hərbi əməliyyatlarını dəstəkləmək istəməməsi fonunda yenidən nəzərdən keçirilir.
"NATO-ya gəlincə, bu prezidentin qərarı olacaq. Amma deyə bilərəm ki, son vaxtlar çox şey üzə çıxıb", deyə Pentaqon rəhbəri bildirib.
Avropa ABŞ-ın addımlarını bloklayır
ABŞ ilə əsas müttəfiqlər arasında gərginlik artır. Xüsusilə:
* Fransa ABŞ silahlarının öz hava məkanından daşınmasına icazə verməyib;
* İtaliya ABŞ təyyarələrinə "Siqonella" bazasından istifadəni rədd edib;
* İspaniya İrana zərbələrdə iştirak edən təyyarələr üçün hava məkanını bağladığını açıqlayıb;
* Böyük Britaniya isə ABŞ-ın ən yaxın tərəfdaşlarından biri olmasına baxmayaraq hərbi kampaniyaya qoşulmayıb.
Heqset etiraf edib ki, müttəfiqlər hətta infrastrukturdan istifadə ilə bağlı əsas sorğulara belə getdikcə daha çox "sual, maneə və ya tərəddüd" ilə cavab verirlər.
Trampın sərt reaksiyası
Bu fonda Donald Tramp avropalıları kəskin tənqid edib və faktiki olaraq gələcək hərbi dəstəyi şübhə altına alıb. Bu barədə Macarıstanın Portfolio nəşri yazır.
"Özünüz döyüşməyi öyrənin! ABŞ artıq sizə kömək etməyəcək… Biz faktiki olaraq İranı məhv etdik. Öz neftinizi özünüz əldə edin!", deyə o bildirib.
Prezident həmçinin qeyd edib ki, ABŞ Hörmüz boğazının təhlükəsizliyini Yaxın Şərq neftindən asılı olan digər ölkələrə həvalə edə bilər.
Moskva vəziyyəti diqqətlə izləyir
Analitiklərin fikrincə, Rusiya yaranmış vəziyyətdən istifadə edərək NATO-nun kollektiv müdafiə prinsipinin əsasını təşkil edən 5-ci maddənin tətbiqinə hazırlığını yoxlaya bilər. Bu maddəyə görə, Alyans üzvlərindən birinə hücum hamısına hücum kimi qiymətləndirilir.
Ekspertlər bildirirlər ki, İranla müharibə artıq regional münaqişə çərçivəsindən çıxaraq ABŞ və Avropa arasında dərin böhrana çevrilir və NATO daxilində ziddiyyətləri daha da gücləndirir.
ABŞ-ın NATO-dan çıxmaq təhdidləri
Xatırladaq ki, Donald Tramp NATO-dan çıxmaqla bağlı ritorikasını davam etdirir. Bu bəyanatlar xüsusilə Avropa ölkələrinin onun İranla müharibəyə qoşulmaq çağırışına cavab verməməsindən sonra daha da sərtləşib.
Eyni zamanda Politico yazır ki, Trampın sərt bəyanatlarına baxmayaraq, hələlik bu ritorikanı təsdiqləyən konkret addımlar müşahidə olunmur.
Poliqon.info
