Budapeşt, 19 fevral, AZƏRTAC
Parkinson xəstəliyinin ilkin əlamətləri rəsmi diaqnoz qoyulmazdan iyirmi-otuz il əvvəl görünə bilər, lakin bir çox insan onları ciddiyə almır.
AZƏRTAC xəbər verir ki, bu mövzu “Science” elmi jurnalının son sayında müzakirə olunur. Qoxu hissinin itirilməsi, yuxu pozğunluqları, xroniki qəbizlik və qəfil ayağa qalxdıqda başgicəllənmə xarakterik titrəmənin görünməsindən çox əvvəl xəbərdarlıq əlamətləri ola bilər. Xəstələrin təxminən 20%-i heç bir titrəmə yaşamır.
“Index.com” saytında yazan nevroloq Reyçel Dolhun qeyd edir ki, Parkinson xəstəliyi hərəkət pozğunluğu hesab olunur, lakin o, təkcə hərəkətə deyil, həm də bir çox digər bədən sistemlərinə təsir göstərir. Bu, dünyada ən çox yayılmış nevroloji xəstəliklərdən biridir: 2050-ci ilə qədər xəstələrin sayının 25,2 milyona çatacağı proqnozlaşdırılır. Genetik mutasiyalar halların yalnız 10-15%-ni izah edir, əksər halların səbəbləri isə hələ də məlum deyil.
Kanadadakı MakGill Universitetinin tədqiqatçısı Ronald Postuma xəstəliyin yavaş inkişaf etdiyini və uzun müddət aşkarlanmadığını vurğulayır. Motor simptomları görünənə qədər dopamin istehsal edən neyronların 50-70%-ə qədəri artıq ölmüş olur.
Alimlər qoxu itkisini, REM yuxu pozğunluqlarını, uzun müddətli qəbizliyi və ortostatik hipotenziyanı (ayaq üstə durduqda qan təzyiqinin kəskin düşməsini) ən erkən simptomlardan bəziləri kimi göstərirlər. Lakin mütəxəssislər vurğulayırlar ki, təkcə bu simptomlar xəstəliyin inkişafını təmin etmir. Əgər onlar eyni vaxtda baş verərsə və ya xəstəliyin ailə tarixçəsi varsa, həkimlər bir mütəxəssisə müraciət etməyi məsləhət görürlər.
Vüqar Seyidov
AZƏRTAC-ın xüsusi müxbiri
Budapeşt
