Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə ölkədə həyata keçirilən genişmiqyaslı islahatlar artıq yeni bir mərhələyə – tam rəqəmsallaşma və innovativ idarəetmə dövrünə qədəm qoyub. Bu yaxınlarda “Azərbaycanın yeni rəqəmsal arxitekturası” adlı vahid fəaliyyət planına həsr olunmuş müşavirədə dövlət başçısının proqram xarakterli çıxışı ölkənin yaxın onilliklərdəki inkişaf prioritetlərini birmənalı şəkildə müəyyən etdi. Prezidentin vurğuladığı əsas məqam ondan ibarətdir ki, müasir dünyada rəqəmsal transformasiya artıq bir seçim deyil, dövlətin rəqabətqabiliyyətliliyini və milli təhlükəsizliyini təmin edən fundamental zərurətdir. Yeni rəqəmsal arxitektura sadəcə texnoloji yeniliklərin tətbiqi deyil, dövlət idarəçiliyinin, iqtisadiyyatın və sosial xidmətlərin vahid, çevik və şəffaf bir ekosistemdə birləşdirilməsi deməkdir. Prezident İlham Əliyev çıxışında xüsusi olaraq qeyd etdi ki, yeni fəaliyyət planının mərkəzində Azərbaycan vətəndaşı və onun rahatlığı dayanır. Bu arxitektura dövlət orqanları arasındakı bürokratik maneələri tamamilə aradan qaldırmalı, məlumat mübadiləsini saniyələr səviyyəsinə endirməli və "vahid pəncərə" prinsipini daha da təkmilləşdirməlidir. Dövlət başçısı bildirdi ki, "Rəqəmsal Azərbaycan" konsepsiyası çərçivəsində yaradılacaq yeni infrastruktur dövlət xidmətlərinin 100 faiz rəqəmsallaşdırılmasını hədəfləyir. Bu, həm korrupsiyaya qarşı mübarizədə ən effektiv vasitə, həm də dövlət vəsaitlərinin istifadəsində maksimum şəffaflığın təminatçısı olacaqdır. Müşavirədə diqqət çəkən ən mühüm məqamlardan biri də süni intellektin dövlət idarəçiliyinə inteqrasiyası və "Böyük Verilənlər" (Big Data) əsasında qərarların qəbul edilməsi mexanizminin qurulması idi. Yeni rəqəmsal arxitekturanın iqtisadi səmərəsi də Prezidentin çıxışının ana xəttini təşkil edirdi. Cənab Prezident qeyd etdi ki, rəqəmsal iqtisadiyyat qeyri-neft sektorunun inkişafında lokomotiv rolunu oynamalıdır. Bu çərçivədə, ölkədə rəqəmsal sahibkarlığın dəstəklənməsi, startap ekosisteminin genişləndirilməsi və innovativ texnologiyaların ixrac potensialının artırılması üçün bütün lazımi hüquqi və infrastruktur bazası yaradılır. Xüsusilə işğaldan azad edilmiş ərazilərdə tətbiq olunan "Ağıllı şəhər" və "Ağıllı kənd" layihələri Azərbaycanın yeni rəqəmsal simasının vizit kartı kimi dəyərləndirildi. Bu ərazilər sıfırdan ən müasir texnoloji standartlarla qurulduğu üçün bütün ölkə üzrə tətbiq ediləcək yeni arxitektura üçün bir sınaq poliqonu və nümunə rolunu oynayır. Təhlükəsizlik məsələləri də dövlət başçısının diqqət mərkəzində idi. Rəqəmsallaşma genişləndikcə kibertəhlükəsizlik məsələlərinin milli təhlükəsizliyin ayrılmaz tərkib hissəsinə çevrildiyi vurğulandı. Yeni rəqəmsal arxitektura çərçivəsində Azərbaycanın milli bulud strategiyasının gücləndirilməsi və fərdi məlumatların qorunması üçün ən müasir müdafiə sistemlərinin qurulması tapşırığı verildi. Prezident İlham Əliyev həmçinin kadr hazırlığı məsələsinə də toxunaraq bildirdi ki, texnologiyaları idarə edən insandır və buna görə də təhsil sistemində rəqəmsal bacarıqların aşılanması, İKT mütəxəssislərinin hazırlanması dövlət siyasətinin prioritet istiqaməti olaraq qalacaqdır. Prezident İlham Əliyevin təqdim etdiyi bu vahid fəaliyyət planı Azərbaycanı regionun rəqəmsal mərkəzinə çevirmək məqsədi daşıyır. Bu strateji baxış ölkənin gələcək inkişaf modelini müəyyən edir: daha sürətli, daha şəffaf, daha innovativ və tamamilə vətəndaşyönümlü bir Azərbaycan. Yeni rəqəmsal arxitektura ölkəmizin qlobal texnoloji yarışda ön sıralarda yer almasını təmin edəcək və xalqımızın rifah halının daha da yüksəldilməsinə xidmət edəcəkdir.

Nicat Quliyev
YAP Laçın rayon təşkilatının məsləhətçisi