Musiqi insan psixologiyasına birbaşa təsir göstərən ən güclü emosional stimullardan biridir. Dinlədiyimiz melodiyanın tempi, ritmi və söz məzmunu əhval-ruhiyyəmizi, düşüncə tərzimizi və hətta davranışlarımızı formalaşdıra bilir. Son illərdə aparılan araşdırmalar göstərir ki, xüsusilə neqativ emosiyalar yüklü musiqilər insanın psixoloji vəziyyətinə həm qısa, həm də uzunmüddətli təsir göstərə bilər.Missiya.Az neqativ məzmunlu mahnıların duyğulara təsirini araşdırıb.Neqativ musiqi dedikdə aqressiv mətnli, həddindən artıq kədərli, ümidsizlik və ya zorakılıq motivləri daşıyan mahnılar nəzərdə tutulur. Belə musiqilər müvəqqəti olaraq emosional boşalma yarada bilər; insan öz hisslərini musiqi vasitəsilə ifadə etdiyini düşünə bilər. Lakin davamlı şəkildə bu tip musiqilərə məruz qalmaq stress hormonlarının, xüsusilə kortizolun artmasına səbəb ola bilər. Bu isə narahatlıq, gərginlik və emosional dalğalanmaları gücləndirə bilər.
Psixoloji araşdırmalar göstərir ki, daim melanxolik və depressiv məzmunlu musiqi dinləyən insanlarda neqativ düşüncə sxemləri daha aktiv olur. Bu vəziyyət xüsusilə yeniyetmələrdə özünəqapanma, sosial uzaqlaşma və həssaslığın artması ilə əlaqələndirilir. Aqressiv ritm və yüksək səsli musiqilər isə bəzi insanlarda impulsiv davranış və qıcıqlanmanı artırır. Bununla yanaşı, musiqinin təsiri fərdi xüsusiyyətlərdən, şəxsin emosional vəziyyətindən və dinləmə məqsədindən də asılıdır.Digər tərəfdən, bəzi tədqiqatlar göstərir ki, insan kədərli musiqini şüurlu şəkildə seçirsə, bu, emosiyaları anlama və tənzimləmə prosesinin bir hissəsi ola bilər. Yəni təsir həmişə zərərli olmur; əsas məsələ balansdır. Əgər neqativ musiqi insanın ümumi əhvalını daha da ağırlaşdırır, ümidsizlik hissini gücləndirir və ya gündəlik funksionallığı azaldırsa, bu zaman onun təsiri mənfi qiymətləndirilə bilər.
Nəticə olaraq, musiqi psixologiyamızla sıx əlaqəlidir və seçdiyimiz məzmun daxili dünyamıza təsir göstərir. Emosional sağlamlığı qorumaq üçün dinlənilən musiqidə müxtəliflik yaratmaq, ruhlandırıcı və sakitləşdirici melodiyalara da yer vermək tövsiyə olunur. Balanslı seçim həm emosional sabitliyi, həm də psixoloji dayanıqlığı dəstəkləyə bilər.
İlahə QənbərliMissiya.Az
