EN

Populyar qulaqcıq modellərində xərçəng riski daşıyan maddələr tapıldı

Gün ərzində qulaqdan demək olar ki, çıxarılmayan populyar qulaqcıq modelləri üzərində aparılan genişmiqyaslı araşdırma nəticəsində tanınmış markaların məhsullarında yüksək miqdarda zəhərli kimyəvi maddələr aşkar edilib. Mütəxəssislər xüsusilə idman zamanı artan bədən temperaturunun bu təhlükəli maddələrin orqanizmə keçidini sürətləndirdiyini bildirirlər.

ÖlkÉ™.az-ın Qayanrinfo-ya istinadÉ™n xÉ™bÉ™r verir ki, hÉ™m iÅŸ, hÉ™m dÉ™ É™ylÉ™ncÉ™ üçün É™vÉ™zolunmaz hala gÉ™lÉ™n qulaqcıqlarla baÄŸlı narahatedici mÉ™lumatlar açıqlanıb. Yeni araÅŸdırma göstÉ™rir ki, musiqi dinlÉ™yÉ™rkÉ™n vÉ™ ya telefonla danışarkÉ™n dÉ™rimizlÉ™ tÉ™masda olan bu cihazlar gözlÉ™nilÉ™ndÉ™n daha çox kimyÉ™vi maddÉ™ ehtiva edir.

"ToxFree LIFE for All” layihÉ™si çərçivÉ™sindÉ™ aparılan yoxlamalar texnologiya dünyasının aparıcı ÅŸirkÉ™tlÉ™rinÉ™ mÉ™xsus mÉ™hsullarda belÉ™ saÄŸlamlıq üçün risk yaradan maddÉ™lÉ™rin olduÄŸunu üzÉ™ çıxarıb. AraÅŸdırılan 81 fÉ™rqli modelin demÉ™k olar ki, hamısında xÉ™rçəng riskini artıran, qaraciyÉ™r funksiyalarını poza bilÉ™n vÉ™ ya beyin inkiÅŸafına mÉ™nfi tÉ™sir göstÉ™rÉ™n komponentlÉ™rÉ™ rast gÉ™linib. ÜstÉ™lik, problem yalnız ucuz vÉ™ ya markasız mÉ™hsullarla mÉ™hdudlaÅŸmayıb – sektorun öncül markaları da siyahıda yer alıb.

AlimlÉ™r xÉ™bÉ™rdarlıq edirlÉ™r ki, istehsal prosesindÉ™ istifadÉ™ olunan plastiklÉ™rdÉ™n sızan tÉ™hlükÉ™li birləşmÉ™lÉ™r dÉ™ri vasitÉ™silÉ™ birbaÅŸa orqanizmÉ™ daxil ola bilir. AraÅŸdırmanın É™sas diqqÉ™t mÉ™rkÉ™zindÉ™ "hormon pozucu” kimi tanınan Bisfenol A (BPA) vÉ™ oxÅŸar quruluÅŸa malik Bisfenol S (BPS) maddÉ™lÉ™ri dayanır. OrqanizmÉ™ daxil olduqda estrogen hormonunu tÉ™qlid edÉ™n bu kimyÉ™vi maddÉ™lÉ™r uÅŸaqlarda inkiÅŸaf pozuntularına vÉ™ hormonal disbalansa sÉ™bÉ™b ola bilÉ™r.

Test edilən cihazların 98 faizində BPA aşkarlanıb, modellərin dörddə üçündən çoxunda isə BPS müəyyən edilib. Bəzi nümunələrdə bu maddələrin miqdarı mütəxəssislərin müəyyən etdiyi təhlükəsiz həddi 30 dəfə aşaraq hər kiloqram üçün 315 milliqram səviyyəsinə çatıb.

Qulaqcıqların uzun müddət dəri ilə təmasda qalması kimyəvi maddələrin keçid riskini artırır. Xüsusilə idman zamanı istifadə olunan qulaq daxili modellərdə bədən temperaturunun yüksəlməsi və tərləmə plastik komponentlərin daha sürətlə parçalanmasına səbəb olur.

Kimya üzrə mütəxəssis Karolina Brabtsova bildirib ki, bu maddələr plastikdə sabit qalmır və birbaşa orqanizmə miqrasiya edir. Bir cihazdan alınan doza ilk baxışda az görünsə də, gündəlik həyatda məruz qalınan digər kimyəvi maddələrlə birlikdə bu təsir uzunmüddətli perspektivdə ciddi sağlamlıq problemlərinə yol aça bilər.

Araşdırmada yalnız hormon pozucular deyil, həmçinin reproduktiv sağlamlığa mənfi təsir göstərən ftalatlar və böyrək zədələnməsinə səbəb ola bilən xlorlu parafinlər də aşkarlanıb. Xüsusilə gənclər arasında populyar olan rəngli və münasib qiymətli modellərdə bu maddələrin səviyyəsinin daha yüksək olması mütəxəssisləri narahat edir.

Hazırda kəskin sağlamlıq böhranı proqnozlaşdırılmasa da, Avropa İttifaqı səviyyəsində bu tip maddələrin tam qadağan olunması ilə bağlı çağırışlar edilir. İstifadəçilərə isə xüsusilə tərləmə zamanı plastik təması azaltmaq, sertifikatlaşdırılmış və təhlükəsiz materiallardan istehsal olunan məhsullara üstünlük vermək tövsiyə olunur.

Chosen
15
olke.az

1Sources