Türkmən Xalqının Ümummilli Lideri və Türkmənistan Xalq Məclisinin sədri Qurbanqulu Berdiməhəmmədov Avstriyaya səfəri zamanı Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyinin (BAEA) qərargahında Agentliyin baş direktoru Rafael Qrossi ilə görüşüb. Görüşdən sonra Türkmənistanın media nümayəndələri Hero Arkadağa bir sıra suallar ünvanlayıblar.
Hafta.az yazır ki, jurnalistlərin suallarına cavab olaraq Hero Arkadaq Türkmənistana yaxın coğrafiyada yaşanan son vəziyyətlə bağlı fikirlərini və baxışlarını bölüşüb.
"Yaxın Şərqdə vəziyyət son dərəcə mürəkkəb olaraq qalır. Bundan əlavə, kütləvi qırğın silahlarının istifadəsi də daxil olmaqla gərginliyin artması ehtimalı istisna edilə bilməz. Belə bir vəziyyətin nəticələri nə ola bilər?" sualına cavab verən Qurbanqulu Berdiməhəmmədov bildirib ki, mövcud vəziyyət Türkmənistan üçün ciddi narahatlıq doğurur.
“Geniş Yaxın Şərq coğrafi olaraq Türkmənistanla həmsərhəd olduğundan, narahatlıqlarımız əsaslıdır. Bu baxımdan, orada baş verən hadisələr qonşu ölkələrə və bütün regiona mənfi təsir göstərə bilər. Türkmənistan tərəfsiz dövlətdir. Bizim mövqeyimiz münaqişələrin və mübahisələrin dinc, siyasi və diplomatik vasitələrlə həllinə əsaslanır. Bu fundamental baxış heç vaxt dəyişməyib və dəyişməyəcək” deyən Hero Arkadağ əlavə edib ki, eyni zamanda, son üç onillikdə Türkmənistan hərbi fəaliyyəti azaltmağa və xarici siyasət aləti kimi güc istifadəsinin aradan qaldırılmasına yönəlmiş çoxtərəfli səylərdə fəal iştirak edir. Bu, ilk növbədə kütləvi qırğın silahları ilə bağlıdır. O, açıq şəkildə bildirib ki, Türkmənistan kütləvi qırğın silahlarının qadağan edilməsini qəti şəkildə dəstəkləyir.
“Ölkəmiz silahlara nəzarət üzrə əsas beynəlxalq hüquqi sənədlərin əksəriyyətinin, o cümlədən Nüvə Silahlarının Yayılmaması haqqında Müqavilənin və Hərtərəfli Nüvə Sınaqlarının Qadağan Edilməsi haqqında Müqavilənin tərəfidir. Bundan əlavə, Türkmənistan Mərkəzi Asiyada Nüvə Silahından Azad Zonanın Yaradılması haqqında Müqavilənin fəal iştirakçısıdır. Bizim üçün belə hüquqi status sadəcə siyasi və ya hərbi-texniki kateqoriya deyil, ilk növbədə əxlaq, humanizm və indiki və gələcək nəsillər qarşısında məsuliyyətimizin dərk edilməsi məsələsidir. Onilliklər boyu ictimai xidmətini indiki və gələcək nəsillərin sağlamlığının və həyatının qorunmasına həsr etmiş bir həkim kimi qeyd etmək istəyirəm ki, kütləvi qırğın silahları düzəlməz mənfi nəticələrə səbəb olacaq. Bilirəm ki, istifadə olunarsa, onlar əhaliyə, ətraf mühitə və böyük regionların sosial-iqtisadi inkişafının bütün aspektlərinə dərin təsir göstərəcək. Bu, çox dərin və yüksək məsuliyyət tələb edən bir məsələdir. Bunu qiymətləndirməmək, səthi və düşünülməmiş şəkildə yanaşmaq, baş verməsinə yol verilməyəcək son dərəcə təhlükəli bir vəziyyətdir”, - o deyib.
İsrail-ABŞ təyyarələrinin İranın Xəzərdəki gəmilərinə zərbə endirməsinə dair sualı da cavablandıran Qurbanqulu Berdiməhəmmədov deyib ki, otuz ildən artıqdır ki, Türkmənistan, Xəzəryanı dövlətlər olan Azərbaycan, Qazaxıstan, İran və Rusiya ilə birlikdə Xəzər əməkdaşlığını ardıcıl və səmimi şəkildə qurub.
“Bu illər ərzində hərəkətlərimizi əlaqələndirdik və tərəfdaşlığın müxtəlif sahələrində birgə uğurlar qazandıq. Nəticədə, 2018-ci ildə bütün sahilyanı dövlətlər fundamental sənədi - Xəzər dənizinin hüquqi statusu haqqında Konvensiyanı imzaladılar. Konvensiyada açıq şəkildə bildirilir ki, Xəzər dənizi sülh, harmoniya və mehriban qonşuluq zonasıdır, sahilyanı olmayan dövlətlər tərəfindən orada silahlı qüvvələrin yerləşdirilməsi və ya hər hansı hərbi fəaliyyət qadağandır. Bu tərif regional təhlükəsizliyin fundamental amilidir. Ona görə də, Türkmənistanın İranın timsalında qonşu Xəzəryanı dövlətin ərazisinə endirilən hərbi zərbələrdən narahat olması tamamilə təbidir. Ölkəmiz bu cür hərəkətləri tamamilə rədd edir. Xəzər bölgəsində hərbi əməliyyatlar qətiyyən qəbuledilməzdir. Ona görə də, Xəzəryanı dövlətlərin bu yaxınlarda təklif olunmuş Birgə Bəyanat layihəsini diqqətlə nəzərdən keçirdikdən sonra Türkmənistan onu dəstəkləmək qərarına gələcək. Bu layihədə qeyd olunur ki, Yaxın Şərqdəki silahlı münaqişənin Xəzər bölgəsinə yayılması eskalasiyanın artması demək olacaq və regional təhlükəsizliyə təhdid yaradacaq. Bu sənəd münaqişənin daha da genişlənməsinin qəbuledilməzliyi ilə bağlı fundamental baxışlarımızı və fikrimizi ifadə edir”, - deyə Hero Arkadağ bildirib.
