Cebheinfo saytından alınan məlumata görə, ain.az bildirir.
Avropa İttifaqı (Aİ) və Avstraliya səkkiz illik danışıqlardan sonra azad ticarət razılaşması imzalayıblar.
"Cebheinfo.az" xəbər verir ki, razılaşmanı Aİ Komissiyasının sədri Ursula von der Leyen və Avstraliya Baş naziri Entoni Albanese Kanberrada keçirilən birgə mətbuat konfransında açıqladılar.
Tərəflər, həmçinin hərtərəfli təhlükəsizlik və müdafiə tərəfdaşlığı razılaşmasını imzalayıblar. Razılaşma Aİ-dən Avstraliyaya ixrac edilən mallara tətbiq edilən tariflərin 99%-dən çoxunu aradan qaldıracaq.
Bu razılaşma Avropa şirkətlərinə ildə təxminən 1 milyard avro qənaət etməyə imkan verəcək. Aİ-nin Avstraliyaya ixracının növbəti on ildə 33% artması gözlənilir. Razılaşmanın qüvvəyə mindiyi ilk gündən etibarən Avropa şərabı, meyvə, tərəvəz və şokolad tarifləri sıfıra endiriləcək.
Pendir üçün bu proses üç il çəkəcək. Avstraliya Baş naziri Albanese razılaşmanın ölkə iqtisadiyyatına ildə təxminən 6 milyard avro töhfə verəcəyini açıqlayıb. Razılaşmanın ən strateji aspektlərindən biri Avstraliyanın vacib xammal ixracına qoyulan məhdudiyyətlərin əhəmiyyətli dərəcədə aradan qaldırılmasıdır.
Avstraliya parlamentində çıxış edən Von der Leyen deyib:
"Həm Avropa, həm də Avstraliya üçün Çin siyasətinin düzgün idarə olunması strateji bir zərurətdir. Buna görə də vacib mineral tərəfdaşlığımızın həyata keçirilməsi uğurumuz üçün çox vacibdir.
Bu cür vacib xammal üçün heç bir təchizatçıdan həddindən artıq asılı ola bilmərik. Məhz buna görə bir-birimizə ehtiyacımız var". Saziş Donald Tramp administrasiyasının ABŞ-də tətbiq etdiyi yüksək tariflər və Çinin nadir torpaq elementləri və vacib mineralların tədarükündə dominant mövqeyi ilə bağlı narahatlıqlarla dəstəklənir.
Von der Leyen Kanberrada deyib:
"Bu gün biz kökündən dəyişən bir dünyaya, böyük dövlətlərin gömrük vergilərini qaldıracaq, təchizat zəncirlərini isə zəifliklər kimi istifadə etdiyi bir dünyaya vacib mesaj göndəririk". Avropa lideri açıq və qaydalara əsaslanan ticarəti müdafiə edib.
Danışıqların ən mübahisəli məsələsi olan kənd təsərrüfatı sektoru üzrə razılaşma isə qismən öz həllini tapıb. Belə ki, 2023-cü ildə danışıqların uğursuzluğa düçar olmasına səbəb olan mal əti məsələsində Aİ ümumi tutumu 30600 metrik ton olan iki tarif kvotası açacaq.
Bu məbləğin təxminən 55%-i rüsumsuz daxil ola biləcək. Qoyun əti, şəkər, pendir və düyü kimi Avstraliya məhsulları Aİ tarif kvotaları ilə məhdudlaşdırılmağa davam edəcək. Avstraliya Milli Fermerlər Federasiyasının prezidenti Hamiş Makintayr müqaviləni "qeyri-kafi" adlandıraraq bildirib ki, Avstraliyalı fermerlər danışıqların kommersiya baxımından əhəmiyyətli kənd təsərrüfatı bazarına çıxış təmin edilmədən başa çatmasından son dərəcə məyusdurlar.
Avropa Komissiyası Aİ-nin kənd təsərrüfatı ticarətində böyük bir profisitə malik olduğunu qeyd edərək avropalı fermerlərin narahatlıqlarını aradan qaldırmağa çalışıb. Digər tərəfdən, Avstraliya Aİ-dən elektrikli nəqliyyat vasitələri üçün lüks nəqliyyat vasitələri vergisindən azadolma həddini təxminən 70000 avroya qaldırmağa razılaşıb.
Bu, Aİ-dən idxal edilən elektrikli nəqliyyat vasitələrinin təxminən 75%-ni azad edəcək. Müqavilə həmçinin Avstraliyanın maliyyə xidmətləri və telekommunikasiya bazarını Aİ şirkətlərinə açmağı da əhatə edir. Bu çərçivədə Aİ firmalarına dövlət satınalmalarında daha geniş çıxış imkanı veriləcək və avropalı mühəndislər, tədqiqatçılar üçün Avstraliyada işləmək daha asan olacaq.
Maşınqayırma, kimya, avtomobil və kənd təsərrüfatı sektorlarının müqavilədən xüsusilə faydalanacağı gözlənilir. Ticarət müqaviləsinə əlavə olaraq, iki tərəf müdafiə sənayesi, kibertəhlükəsizlik, iqtisadi təhlükəsizlik, terrorizmə qarşı mübarizə və hibrid təhdidlərə qarşı dayanıqlılıq kimi sahələri əhatə edən geniş təhlükəsizlik və müdafiə tərəfdaşlığı da imzalayıblar.
Müqavilənin qüvvəyə minməsi üçün Aİ üzv dövlətləri və Avropa Parlamenti, eləcə də Avstraliya tərəfindən təsdiqlənməsi tələb olunur. Qüvvəyə minmə tarixi hələ açıqlanmayıb. Aİ şirkətləri 2025-ci ildə Avstraliyaya 37 milyard avro dəyərində mal ixrac etdiyi halda, xidmət ixracatı isə 2023-cü ildə 28 milyard avro olub.
2024-cü ilin məlumatlarına görə, Aİ Avstraliyanın Çin və Yaponiyadan sonra üçüncü ən böyük ticarət tərəfdaşı, altıncı ən böyük ixrac bazarı və ikinci ən böyük xarici investisiya mənbəyidir. Aİ baxımından, 450 milyon əhalisi ilə müqayisədə 28 milyon əhalisi olan Avstraliya ticarət həcminə görə 20-ci yerdə olan nisbətən kiçik bir tərəfdaşdır.
Nigar
"Cebheinfo.az"
Açar sözlər:
Avropa İttifaqı Avstraliya
Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin
Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün ain.az saytını izləyin.
