Qaynarinfo saytından alınan məlumata görə, ain.az bildirir.
Tibb təşkilatları orqanizmin omeqa-3 ehtiyacını qarşılamaq üçün həftədə iki porsiya yağlı balıq yeməyi tövsiyə edir. Lakin bir çox insan bu tövsiyələrə əməl etmir. Bu səbəbdən çatışmazlığı aradan qaldırmaq üçün xüsusi əlavələr geniş yayılıb və düzgün istifadə edildikdə həqiqətən faydalı ola bilər.
Qaynarinfo xəbər verir ki, "Eating Well" jurnalının redaksiyası omeqa-3 əlavələrinin fasiləsiz nə qədər qəbul edilə biləcəyini və həddindən artıq istifadə zamanı nə baş verdiyini öyrənmək üçün sertifikatlı diyetoloqlara müraciət edib.
Omeqa-3 necə qəbul edilməlidir?
Qidalanma üzrə mütəxəssis Keri Hemrikin sözlərinə görə, rasion ehtiyacı ödəmədikdə əlavələr sığorta rolunu oynayır və dəri, oynaqlar və beyin üçün faydalıdır. Bu əlavələr adətən yaxşı tolere olunsa da, xüsusilə yüksək dozada qəbul edildikdə arzuolunmaz təsirlərə səbəb ola bilər.
Rəsmi olaraq omeqa-3 üçün maksimal hədd müəyyən edilməyib. Lakin ABŞ Qida və Dərman Administrasiyası bildirir ki, həkim başqa cür tövsiyə etmədiyi halda, böyüklər üçün gündəlik qəbul 5 qramı keçməməlidir.
Həddindən artıq qəbul riski əsasən əlavələrlə bağlıdır, çünki insanların çoxu qida vasitəsilə kifayət qədər omeqa-3 qəbul etmir. Yalnız qida ilə normanı aşmaq üçün hər gün bir neçə porsiya yağlı balıq yemək tələb olunur ki, bu da nadir hallarda baş verir.
Qadınlar üçün gündəlik ehtiyac adətən kişilərlə müqayisədə bir qədər az olur, bu da bədən çəkisi və maddələr mübadiləsinin fərqləri ilə izah olunur.
Orqanizmdə omeqa-3 çox olduqda nə baş verir? - Aritmiya və qanaxma riski
Əksər qida əlavələrində olduğu kimi, birdəfəlik dozanın bir qədər aşılması ciddi simptomlara səbəb olmaya bilər. Lakin omeqa-3-ün artıq təsiri bəzən nisbətən kiçik dozalar fonunda belə hiss oluna bilər.
ABŞ Milli Komplementar və İnteqrativ Tibb Mərkəzinin (NCCIH) məlumatına görə, ən çox rast gəlinən yan təsirlər ağız qoxusu, baş ağrısı və mədə-bağırsaq problemləridir — ürək yanması, ürəkbulanma və ishal. Bu hallar xüsusilə əlavələr acqarına qəbul edildikdə daha tez-tez müşahidə olunur.
Diyetoloq Natali Uolş bildirir ki, mövcud ürək-damar xəstəlikləri olan və ya yüksək risk qrupuna daxil olan insanlarda gündə təxminən 1000 mq dozadan başlayaraq doza ilə əlaqəli şəkildə qulaqcıq fibrillyasiyası (aritmiya) riski arta bilər.
Bununla belə, bu, omeqa-3 əlavələrinin birbaşa aritmiya yaratdığı anlamına gəlmir. "BMJ Medicine" jurnalında dərc olunmuş bəzi tədqiqatlar riskin arta biləcəyini göstərsə də, bu əlaqənin dəqiqləşdirilməsi üçün əlavə araşdırmalara ehtiyac var.
Amerika Ürək Assosiasiyasının məlumatına görə, yüksək dozada omeqa-3 qəbulu, xüsusilə antikoaqulyant dərmanlar qəbul edən insanlarda qanaxma riskini bir qədər artıra bilər, çünki omeqa-3 qanın laxtalanmasını ləngidir. Ciddi qanaxmalar nadir hallarda baş versə də, əməliyyatdan əvvəl həkimə bu barədə məlumat vermək vacibdir.
Omeqa-3 ilə zəngin məhsullar – kimlər ehtiyatlı olmalıdır?
Ümumilikdə təhlükəsiz hesab edilsə də, bəzi insanlar omeqa-3 əlavələrini ehtiyatla qəbul etməlidir. Məsələn, aritmiyası olanlar və ya əməliyyata hazırlaşanlar yüksək dozaları həkimlə müzakirə etməlidir.
Hamilə və ya süd verən qadınlar da əlavələri qəbul etməzdən əvvəl mütləq həkimlə məsləhətləşməlidir.
Əlavələr əsas qidalanmanı tamamlayır. Əgər rasionunuz omega-3 ilə zəngindirsə, əlavə qəbuluna ehtiyac olmaya bilər. Keri Hemrik qidada olan əsas mənbələri də sadalayıb:
Somon
85 qramlıq porsiyada 1,5 qramdan çox bioaktiv omeqa-3 var. Amerika Ürək Assosiasiyası həftədə iki dəfə, hərəsi təxminən 100 qram olmaqla yağlı balıq yeməyi tövsiyə edir.
Sardina
Eyni ölçülü porsiya təxminən 1,2 qram omeqa-3 təmin edir. Onu konservləşdirilmiş halda və ya müxtəlif yeməklərdə istifadə etmək olar.
Kətan yağı
Tərkibində bitki mənşəli alfa-linolen turşusu var — bir xörək qaşığında 7 qramdan çox. Lakin bunun yalnız 10–15%-i orqanizmdə aktiv omeqa-3 formalarına çevrilir.
Çia toxumu
İki xörək qaşığı təxminən 5 qram bitki mənşəli omeqa-3 təmin edir. Onu desertlərdə və ya salat, sıyıq və süd məhsullarında istifadə etmək olar.
Mütəxəssislər qeyd edir ki, omeqa-3 əlavələri əksər insanlar üçün təhlükəsizdir, lakin yüksək dozalar risk yarada bilər. Keri Hemrikin sözlərinə görə, ən yaxşı yanaşma aşağı dozadan başlamaq, tədricən artırmaq və orqanizmin reaksiyasını izləməkdir. Əmin deyilsinizsə, mütləq mütəxəssisə müraciət edin.
Aydın
Hadisənin gedişatını izləmək üçün ain.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
