Müəllif: Gülnar Əhmədli, Banco.az
Dünya üzrə silah ticarətində bəzi ölkələr digərlərindən xeyli üstün mövqedədir. Məlumatlara görə, qlobal silah ixracında birinci yeri Amerika Birləşmiş Ştatları tutur və onun payı bütün dünya ixracının təxminən 42-43 faizini təşkil edir. ABŞ bu göstərici ilə digər ölkələri böyük fərqlə qabaqlayır.
Banco.az xəbər verir ki, Stokholm Beynəlxalq Sülh Tədqiqatları İnstitutu bu mövzuda 2021-25-ci illər üzrə araşdırma aparıb.
ABŞ uzun müddətdir ki, dünyanın ən böyük silah ixracatçısıdır, lakin son illərdə onun dominantlığı genişlənib. Bu vəziyyəti izah etməyə kömək edən bir neçə amil var:
- Döyüş təyyarələri, raketdən müdafiə və müşahidə texnologiyaları kimi qabaqcıl sistemlərdə texnoloji üstünlük.
- Böyük miqyaslı müdafiə istehsalı gücü, böyük daxili hərbi xərclər tərəfindən dəstəklənir.
- Asiya və Yaxın Şərqdə NATO tərəfdaşları və təhlükəsizlik müqavilələri daxil olmaqla geniş ittifaq şəbəkələri.
Geosiyasi gərginlik artdıqca, bir çox ölkə qabaqcıl silah sistemləri üçün ABŞ-yə üz tutur. Xüsusilə Avropada tələbat Rusiyanın Ukraynaya müdaxiləsindən sonra artıb və bu da qlobal silah tədarükünün təxminən 10% artmasına səbəb olub.
İkinci yerdə Fransa qərarlaşıb və onun qlobal silah ixracındakı payı təxminən 9-10 faizdir. Üçüncü yerdə isə Rusiya gəlir. Ölkənin payı son illərdə azalsa da, təxminən 6-8 faiz səviyyəsində qalır. Dördüncü yeri Çin tutur və onun ixrac payı təxminən 5-6 faizdir.
Beşinci və altıncı yerlərdə müvafiq olaraq Almaniya və İtaliya yerləşir. Hər iki ölkənin qlobal silah ixracındakı payı təxminən 5 faiz civarındadır. Yeddinci yeri Böyük Britaniya tutur və onun payı təxminən 3-4 faiz təşkil edir.
Siyahının davamında İsrail, Cənubi Koreya və İspaniya gəlir. Bu ölkələrin hər birinin payı təxminən 2-4 faiz aralığındadır.
Digər dünya ölkələrinin payı isə 12% təşkil edir.
Bizi sosial şəbəkələrdən izləyin!!
