Hörmüz boğazındakı gərginlik səbəbindən milyardlarla dollarlıq neft və qaz yükləri bazarlara çatdırıla bilmir...
Poliqon xəbər verir ki, bu barədə Financial Times nəşri analitik məlumatlara istinadən yazıb. Bildirilir ki, müharibə başlayandan bəri Fars körfəzi ölkələri enerji ixracından əldə etdikləri gəlirlərdə təxminən 15 milyard ABŞ dolları itki ilə üzləşiblər.
Məlumata görə, Kpler analitik şirkətinin hesablamalarına əsasən, Hörmüz boğazında xam neft, neft məhsulları və mayeləşdirilmiş təbii qaz (LNG) daşıyan ən azı 10,7 milyard dollar dəyərində enerji yükləri bloklanmış vəziyyətdə qalıb. Bu yüklər artıq tankerlərə yüklənsə də, təhlükəsizlik riskləri və hərbi gərginlik səbəbindən təyinat məntəqələrinə çatdırıla bilmir.
Analitiklər bildirirlər ki, mövcud vəziyyət xüsusilə regionun əsas enerji ixracatçılarına ciddi maliyyə zərəri vurur. Hesablamalara görə, ən böyük itkilərlə üzləşən ölkə Səudiyyə Ərəbistanıdır. Wood Mackenzie analitik mərkəzinin qiymətləndirməsinə əsasən, krallıq müharibə başlayandan bəri təxminən 4,5 milyard dollar həcmində enerji gəlirini itirib.
Eyni zamanda İraq da ən həssas ölkələrdən biri hesab olunur. Bunun əsas səbəbi ölkənin dövlət gəlirlərinin təxminən 90 faizinin neft hasilatından asılı olmasıdır. Bu səbəbdən enerji ixracında yaranan hər hansı fasilə İraq iqtisadiyyatı üçün ciddi risk yaradır.
Ekspertlər qeyd edirlər ki, Küveyt və Qətər də mövcud vəziyyətdən ciddi şəkildə təsirlənə bilər. Xüsusilə Qətərin mayeləşdirilmiş təbii qaz ixracı qlobal enerji bazarında mühüm rol oynadığı üçün logistika və təhlükəsizlik problemləri bu ölkənin enerji satışlarına mənfi təsir göstərir.
Wood Mackenzie şirkətinin hesablamalarına görə, Səudiyyə Ərəbistanı, İraq, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri, Küveyt və Bəhreyn daxil olmaqla Fars körfəzi regionunun əsas neft istehsalçıları ümumilikdə 13,3 milyard dollar dəyərində neft satışını və bu satışlardan əldə ediləcək vergi gəlirlərini təxirə salmaq məcburiyyətində qalıblar.
Financial Times qeyd edir ki, bu göstəricilər müharibənin region ölkələrinin iqtisadiyyatına vurduğu real maliyyə zərərini açıq şəkildə nümayiş etdirir. Enerji tədarükündə yaranan fasilələr həm dövlət büdcələrinə, həm də qlobal enerji bazarlarında qiymət sabitliyinə ciddi təsir göstərir.
Analitiklərin fikrincə, Hörmüz boğazında vəziyyətin uzun müddət qeyri-sabit qalması qlobal enerji bazarında yeni qiymət dalğalanmalarına səbəb ola və dünya iqtisadiyyatına əlavə təzyiq yarada bilər.
Poliqon.info
