...Yaponiyanın Vaseda Universitetindən Hayato Tsukamotonun rəhbərlik etdiyi alimlər qrupu, flavanol ilə zəngin kakaonun tək dozasının intensiv fiziki fəaliyyət zamanı reaksiya müddətini və qərar qəbuletməni yaxşılaşdıra biləcəyini aşkar ediblər.
İnsanlar əlavəsiz eyni səviyyədə yorğunluq yaşadıqlarını bildirdilər.
SİA-nın məlumatına görə, bu barədə tədqiqat Psychopharmacology jurnalında dərc edilib.Tədqiqatçılar kognitiv yorğunluğun idman performansına necə təsir etdiyini və qida əlavələrinin məşq zamanı zehni funksiyanı qoruya biləcəyini araşdırıblar.
Alimlər diqqəti beynin sözdə icra funksiyalarına - konsentrasiya, impuls nəzarəti və qərar qəbuletmə sisteminə yönəldiblər.
Futbol və ya basketbol kimi oyunlar zamanı idmançıların hadisələrə tez reaksiya verməsinə kömək edən məhz budur. Uzun müddətli zehni iş kognitiv yorğunluğa səbəb olur.
Bu, reaksiya müddətini yavaşladır və səhv ehtimalını artırır. Fiziki fəaliyyət bu təsiri gücləndirə bilər.
Təbii maddələrin kömək edə biləcəyini yoxlamaq üçün alimlər kakao ağacının toxumlarında olan birləşmələr olan kakao flavanollarını araşdırıblar.
Bu maddələr antioksidan xüsusiyyətlərə malikdir və əvvəllər zehni yorğunluğun azalması ilə əlaqələndirilib.
Təcrübədə təxminən 20 yaşında 18 sağlam kişi iştirak edib. Hər biri iki sınaqdan keçib.
Bir gün iştirakçılar 500 mq kakao flavanolları olan kapsul, digər gün isə plasebo kimi xidmət edən minimal doza (50 mq) olan kapsul qəbul ediblər.
Kapsulaların tərkibi eyni olduğundan iştirakçılar hansı versiyanı qəbul etdiklərini bilmirdilər.
Əlavəni qəbul etdikdən bir saat sonra kişilər koqnitiv testi tamamlayıblar.
Bu testdə iştirakçılardan avtomatik cavabları yatırmağı tələb edən sözün mənasını nəzərə almadan mətnin rəngini müəyyən etmələri istənilib.
Daha sonra iştirakçılar bu testi eyni vaxtda yerinə yetirərkən 50 dəqiqə velosiped sürüblər.
Fiziki və zehni fəaliyyətin bu kombinasiyasının əhəmiyyətli dərəcədə koqnitiv yorğunluğa səbəb olacağı gözlənilirdi. Nəticələr göstərib ki, yüksək dozada flavanol qəbul etdikdən sonra iştirakçılar mürəkkəb tapşırıqlara daha tez cavab verir və səhv impulsları yatırmaqda daha yaxşıdırlar.
Bu təsir intensiv fiziki fəaliyyət zamanı davam edib. İştirakçılar plasebo qəbul edərkən olduğu kimi eyni səviyyədə yorğunluq hiss etdiklərini bildiriblər.
Başqa sözlə, beyinləri daha səmərəli işləsə də, subyektiv hissləri dəyişməz qalıb.
Qan analizləri oksidləşdirici stress markerlərində və ya neyron böyüməsini dəstəkləyən BDNF zülalının səviyyəsində heç bir dəyişiklik aşkar etməyib.
Buna görə də, dəqiq təsir mexanizmi hələ də məlum deyil. Tədqiqatçılar flavanolların beyində qan axınını yaxşılaşdıra biləcəyini irəli sürürlər.
Bu, hərəkət və qərar qəbuletmə üçün məsul olan sahələrin oksigenləşməsini yaxşılaşdırır ki, bu da eyni vaxtda fiziki və zehni gərginlik zamanı xüsusilə vacibdir.
Nazlı Almuradova
