Yaxın Şərqdə hərbi balansı dəyişdirən əsas amillərdən biri İranın ballistik raket arsenalıdır və bu arsenalın ən diqqətçəkən elementlərindən biri “Siccil” (Sejjil) raketidir. Orta mənzilli ballistik raket kateqoriyasına aid edilən “Siccil” İranın ən güclü və texnoloji baxımdan inkişaf etmiş silah sistemlərindən biri hesab olunur. Bu raket xüsusilə regionda strateji çəkindirici vasitə kimi qiymətləndirilir və onun imkanları mütəxəssislər tərəfindən ciddi təhlükə potensialı kimi dəyərləndirilir.
KONKRET.az xəbər verir ki, “Siccil” iki mərhələli, bərk yanacaqlı ballistik raketdir və bu xüsusiyyət onu əvvəlki nəsil maye yanacaqlı raketlərdən fərqləndirir. Bərk yanacaq istifadəsi raketin daha qısa müddətdə buraxılışa hazır vəziyyətə gətirilməsinə və daha operativ tətbiqinə imkan yaradır. Açıq mənbələrə görə, raketin uçuş məsafəsi təxminən 2 min kilometrə qədər çata bilər ki, bu da Yaxın Şərqin böyük hissəsini əhatə etməyə imkan verir. Onun döyüş başlığının çəkisinin 500–750 kiloqram arasında olduğu ehtimal edilir.
“Siccil”in əsas üstünlüklərindən biri mobil platformalardan buraxılmasıdır. Raket xüsusi daşıyıcı qurğular vasitəsilə müxtəlif ərazilərə daşına və gizli şəkildə yerləşdirilə bilər. Bu isə onun aşkarlanmasını və önləyici zərbə ilə məhv edilməsini çətinləşdirir. Eyni zamanda, bərk yanacaq texnologiyası sayəsində raketin saxlanması və istismarı daha təhlükəsiz və davamlı hesab olunur.
Hərbi analitiklər qeyd edirlər ki, “Siccil” İranın çəkindirmə strategiyasında mühüm yer tutur. Bu raket potensial olaraq regiondakı strateji hədəfləri, hərbi bazaları və infrastruktur obyektlərini vura biləcək imkanlara malikdir. Xüsusilə İsrail və ABŞ-ın Yaxın Şərqdəki obyektləri üçün risk faktoru kimi qiymətləndirilir. Bu səbəbdən də İsrail çoxpilləli hava müdafiə sistemlərini, o cümlədən “Arrow” və “David’s Sling” kimi kompleksləri gücləndirib.
“Siccil”in sürəti və trayektoriyası da onun təhlükə səviyyəsini artıran amillərdəndir. Ballistik raketlər yüksək sürətlə hərəkət etdiyindən və atmosferin yuxarı qatlarına qalxaraq sonradan hədəfə doğru şaquli eniş etdiyindən onları tam şəkildə zərərsizləşdirmək çətin olur. Bu baxımdan “Siccil” təkcə hərbi güc nümayişi deyil, həm də psixoloji və siyasi təsir vasitəsi kimi çıxış edir.
İran rəsmiləri “Siccil”i müdafiə xarakterli silah adlandırsalar da, regiondakı rəqiblər bu raketi ciddi təhlükə mənbəyi kimi qiymətləndirirlər. Yaxın Şərqdə artan gərginlik və qarşılıqlı zərbələr fonunda “Siccil” kimi sistemlərin mövcudluğu hərbi balansın həssaslığını daha da artırır və mümkün eskalasiyanın miqyasını genişləndirə bilər.
Beləliklə, “Siccil” raketi İranın hərbi arsenalında ən strateji elementlərdən biri sayılır və onun texniki imkanları regionda güc balansına birbaşa təsir göstərən faktor kimi qalır.
Natiq Səlim,
KONKRET.az
