"Prezident İlham Əliyevin birinci xanım Mehriban Əliyeva və ailə üzvləri ilə birlikdə Xocalı rayonunun Xanabad kəndinə səfəri təkcə protokol xarakterli tədbir deyil, post-münaqişə mərhələsində dövlət siyasətinin mahiyyətini və prioritetlərini əks etdirən strateji mesajdır. Bu səfər bir neçə istiqamətdə – siyasi, sosial, psixoloji və geosiyasi müstəvidə mühüm əhəmiyyət daşıyır". Bu sözləri SİA-ya açıqlamasında politoloq Rəşad Bayramov deyib.
Onun sözlərinə görə, dövlət başçısının azad olunmuş ərazilərə mütəmadi səfərləri və bərpa-quruculuq prosesini şəxsən nəzarətdə saxlaması “Böyük Qayıdış” strategiyasının real və sistemli şəkildə icra olunduğunu göstərir: "Xüsusilə Xocalı rayonunun Xanabad kəndində aparılan infrastruktur işləri – evlərin bərpası, elektrik və qaz xətlərinin çəkilməsi, su təminatının yaxşılaşdırılması, sosial obyektlərin hazırlanması – onu göstərir ki, dövlət yalnız əraziləri hərbi-siyasi baxımdan azad etməklə kifayətlənmir, eyni zamanda həmin ərazilərdə dayanıqlı yaşayış mühitinin formalaşdırılmasını prioritet hesab edir. Bu isə post-münaqişə dövründə “təhlükəsizlikdən inkişaf mərhələsinə keçid” modelinin tətbiqidir.
İkincisi, Prezidentin kənd sakinləri ilə səmimi dialoqu, onların sosial vəziyyəti, məşğulluğu və övladlarının gələcəyi ilə maraqlanması sosial dövlət konsepsiyasının praktik təzahürüdür. Bu, bir tərəfdən vətəndaş-dövlət münasibətlərini möhkəmləndirir, digər tərəfdən isə uzun illər məcburi köçkün həyatı yaşamış insanların psixoloji reinteqrasiyasına müsbət təsir göstərir. İnsanların öz doğma torpaqlarına qayıtması təkcə fiziki köç deyil, həm də mənəvi ədalətin bərpasıdır.
Üçüncüsü, ailə üzvlərinin də səfərdə iştirakı simvolik məna daşıyır. Bu, Qarabağın artıq təhlükəli zona deyil, ailəvi səfərlərin mümkün olduğu təhlükəsiz və sabit məkan kimi təqdim edilməsinə xidmət edir. Bu vizual və siyasi mesaj həm daxili auditoriyaya, həm də beynəlxalq ictimaiyyətə ünvanlanır. Dövlət bununla göstərir ki, regionda təhlükəsizlik tam təmin olunub və həyat bərpa olunur.
Eyni zamanda, belə səfərlər beynəlxalq müstəvidə də əhəmiyyətlidir. Post-münaqişə dövründə əsas müzakirə mövzularından biri azad edilmiş ərazilərin gələcək statusu və orada həyatın təşkilidir. Azərbaycan rəhbərliyinin atdığı addımlar göstərir ki, ölkə öz ərazilərində suveren idarəetməni tam bərpa edib və reinteqrasiya prosesini mərhələli şəkildə həyata keçirir. İnfrastrukturun qurulması, məşğulluq proqramlarının icrası, sosial obyektlərin yaradılması faktiki olaraq dövlət suverenliyinin praktik təzahürüdür.
Nəhayət, Böyük Qayıdış prosesi təkcə iqtisadi və sosial layihə deyil, milli kimlik və tarixi ədalət məsələsidir. Xocalı kimi simvolik əhəmiyyətə malik bir rayonda həyatın yenidən qurulması həm də kollektiv yaddaşın sağaldılması, travmatik keçmişdən gələcəyə doğru inamlı addım atılması deməkdir. Bu proses nə qədər sistemli və davamlı aparılarsa, regionda uzunmüddətli sabitliyin və sosial harmoniyanın təmin olunması bir o qədər real olacaq.
Beləliklə, Prezidentin Xanabada səfəri göstərir ki, post-münaqişə siyasətinin əsas prioriteti təhlükəsiz, dayanıqlı və insan mərkəzli inkişaf modelinin qurulmasıdır və Böyük Qayıdış artıq strateji bəyanatdan praktik reallığa çevrilir".
