İran ətrafında gərginlik, Rusiyanın Ukraynadakı işğalçı müharibəsinin davamlı xarakter alması fonunda qızılın dünya bazar qiymətləri artım dinamikasını davam etdirir. Fevralın əvvəlində ABŞ-İran danışıqları fonunda bir neçə gün kəskin ucuzlaşan qızılın dəyəri son bir həftədə yenidən bahalaşaraq 5 min dolları keçib. Bir sıra analitik mərkəzlərə görə, qızılın qiyməti cari il ərzində 6 min dolları keçə bilər.
Dünya miqyasında geniş maliyyə xidmətləri göstərən İsveçrənin böyük maliyyə holdinq şirkəti və bankı UBS, qlobal əmtəə sənayesinədən bəhs edən "House View" hesabatını yayımlayıb. Hesabatda investisiya bankının ən son qızıl (XAU/USD) qiymət hədəfi (qiymət proqnozu) 6200 dollar/unsiya səviyyəsində açıqlanıb ki, bu da geosiyasi risklərlə əsaslandırılır.
Şirkətin qızılın daha da bahalaşacağını gözləməsinin əsas səbəblərindən biri İran ilə Vaşinqton arasında gərginliyin artmasıdır. Bu gərginlik xam neft qiymətlərində artıma səbəb olub – bir barel 70 dollar ətrafına çatıb. Analitiklər qeyd edir ki, ABŞ-ın Yaxın Şərqdə hərbi mövcudluğunu göcləndirməsi bu ilin əvvəlində Venesuela prezidenti Nicolas Maduronu ələ keçirmək üçün apardığı əməliyyatla müqayisədə daha geniş miqyaslıdır. Bu addım ABŞ-ın Venesuelada olduğu kimi, birdəfəlik əməliyyat deyil, İranla uzunmüddətli müharibəyə hazırlaşdığını göstərir.
UBS-in strateqi Dominik Şnayder bildirib ki, ayrı-ayrı geosiyasi hadisələr nadir hallarda qlobal bazarlara daimi təsir göstərir, lakin onlar müvəqqəti volatillik sıçrayışlarına güclü təkan verir və investorları qızıl kimi portfel hedc alətlərinə yönəldir. Bundan əlavə, Donald Tramp administrasiyasının radikal miqrasiya və rüsum siyasəti özəl investisiyaların ABŞ-dən Avropaya kütləvi yerdəyişməsinin başlanmasına səbəb olub. Bloomberg-in məlumatına görə, vəsait axınının həcmi həftədə 10 milyard dollara qədər artıb. Bu prosesin dünyanın ən böyük iqtisadiyyatında problemlər yaradacağı gözləntiləri də dollara əvəz olaraq qızıla investisiyaları sürətləndirir.
Qızılın bahalaşması Azərbaycan üçün bir neçə tərəfdən əlverişlidir: əvvəla, ölkənin valyuta ehtiyatlarının əksəriyyətinə malik Dövlət Neft Fondunun qızıl investisiyalarında gəlirlilik artır. 2025-ci il ərzində 53,4 ton qızıl alan ARDNF qızıl ehtiyatlarının həcmini 200 tona yüksəldib. Bu, Fondun 73,53 milyard dollarlıq aktivinin 38,2 faizi deməkdir. Buna görə də qızılın qiymətindəki müsbət dəyişiklik Fondun aktivlərində artım deməkdir.
