AZ

Yayın cırhacırında da bu mağaranın buzları ərimir 3400 illik müəmma

Demokrat.az saytından verilən məlumata görə, ain.az xəbər verir.

Nyu-Meksikonun qovurucu istisində Banderas vulkanının kölgəsində elmin izah etməkdə çətinlik çəkdiyi möcüzə gizlənib. Təxminən 3 min 400 ildir ki, bu ərazidəki mağaranın daxilində temperatur donma həddindən yuxarı qalxmır. Ətrafdakı qum və qayalar günəşin altında qızarkən, yerin bir neçə metr dərinliyində zaman sanki donub qalıb. Tədqiqatçılar bu məkanı planetin ən stabil soyuq mühitlərindən biri hesab edirlər, çünki burada minilliklərdir əriməyən buz layları hər il bir az da qalınlaşır.Demokrat.az xəbər verir ki, bu qeyri-adi hadisənin kökü qədim vulkanik proseslərə dayanır. Mağara əslində min illər əvvəl püskürən lavanın yaratdığı nəhəng tuneldir. Lava axını zamanı üst qat soyuyub sərtləşsə də, alt hissədəki maye kütlə axıb gedib. Məhz bu geoloji quruluş mağaranı təbii termos halına gətirib. Qışın kəskin soyuğu tunelin dibinə çökür və fizika qanunlarına uyğun olaraq ağır olan soyuq hava yayda isti hava ilə əvəzlənmir.Mağaranın daxilindəki buzun qalınlığı artıq 6 metri keçib. Üstəlik, bu buz kütləsi sadəcə donmuş su deyil, həm də canlı ekosistemdir. Elm adamları buzun səthində yalnız Arktika kimi soyuq bölgələrdə rast gəlinən xüsusi yosunların yaşadığını aşkar ediblər.Banderas vulkanının ətrafındakı 37 kilometrlik lava sahəsi həm də keçmişin iqlim tarixini qoruyan kapsul kimidir. Yağan yağış və qar suları məsaməli qayalardan sızaraq daxilə keçir və mağaraya çatan kimi donaraq yeni təbəqələr yaradır. Bu davamlı dövr sayəsində səhranın ortasında min illərdir əriməyən buz dağı ucalır.Mağaranın içindəki bu mikroiqlimin gələcəkdə qlobal istiləşməyə nə dərəcədə müqavimət göstərəcəyi isə hələ də maraq doğuran suallar arasındadır.İsmayıl

Demokrat.az

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün ain.az saytını izləyin.

Seçilən
70
demokrat.az

1Mənbələr