Pentaqon müttəfiqlərin Çini çəkindirmək strategiyasının bir hissəsi olaraq, qərbi Avstraliyadakı genişlənən Stirling bazasında dörd nüvə sualtı qayığı yerləşdirmək niyyətindədir. The Wall Street Journal (WSJ) qəzetinin məlumatına görə, ilk sualtı qayığın 2027-ci ildə orada lövbər salması planlaşdırılır.
Kanberra Stirlingdə təlim mərkəzi, radioaktiv tullantılar saxlama məntəqəsi, sualtı qayığın lövbərinin təkmilləşdirilməsi və enerji təchizatı üçün 5,6 milyard dollar ayırır. Ötən ilin sonlarında dördüncü nəsil Virciniya sinifli USS Vermont sualtı qayığı bazada təxminən dörd həftə yerləşdirilib. Amerika və Avstraliya personalı birlikdə sualtı qayıqlarda müxtəlif texniki xidmət işlərini yerinə yetiriblər.
Avstraliya hakimiyyəti artıq Pert şəhərətrafı Hendersonda gəmiqayırma və texniki xidmət zonasının yaradılması üçün 8,4 milyard dollar ayırıb. Bu zonaya əsaslı təmir və ən genişmiqyaslı texniki xidmət üçün zəruri olan quru doklar daxil olacağı gözlənilir. Nəşrin məlumatına görə, Qərbi Avstraliyada sualtı qayıqların təmiri və texniki xidmətinin aparılması ABŞ Hərbi Dəniz Qüvvələrinin Cənubi Çin dənizi də daxil olmaqla potensial alovlanma nöqtələrinin yaxınlığında yerləşməsinə imkan verəcək.
Vaşinqton administrasiyası, əvvəllər bildirildiyi kimi, üçtərəfli AUKUS (Avstraliya, Birləşmiş Krallıq və ABŞ) hərbi alyansını daha da gücləndirməyə sadiqdir. Üçtərəfli AUKUS paktı 2021-ci ildə ABŞ-ın keçmiş prezidenti Co Baydenin dövründə bağlanıb. Bu alyansa, digər məsələlərlə yanaşı, Kanberra üçün nüvə sualtı qayıqlarının inşası və bir sıra digər birgə hərbi inkişaflar daxildir. Baydenin dövründə Ağ Ev bu blokun sonda Avropa və Asiyadakı ABŞ tərəfdaşlarını da əhatə edəcək şəkildə genişləndirilə biləcəyini irəli sürdü.
Rusiya və Çin Qərb ölkələrinin NATO-nun Asiya ekvivalentini yaratmağa sadiq olduqlarını bildiriblər. Pekinin dəfələrlə vurğuladığı kimi, ABŞ-ın Sakit okean və Hind okeanı bölgələrindəki strategiyasının əsl məqsədi "Çini mühasirəyə almaq", o cümlədən "NATO-nun Asiya-Sakit okean versiyasını yaratmaq və regional inteqrasiyanı pozmaq"dır.
Əziz MUSTAFA
