Bakı. Trend:
Ermənistan, Azərbaycan və Gürcüstan banklarının kreditgöstəriciləri güclü olaraq qalır və tarixi orta səviyyələriüstələyir. Sektor dayanıqlı iqtisadi artım, suveren kreditprofillərinin yaxşılaşması və Ukrayna münaqişəsinin davam edəndolayı təsirləri ilə dəstəklənir.
Bu barədə Trend“Fitch Ratings” beynəlxalq reytinq agentliyinə istinadən xəbərverir.
“2022-ci ildən 2025-ci ilin sentyabr ayınadək olan dövrdə regionbankları rekord səviyyədə gəlirlilik nümayiş etdiriblər. Faizdərəcələrinin artması fonunda xalis faiz marjası 1–2 faiz bəndiyüksəlib. Ermənistan bankları, nisbətən daha az dərəcədə isəGürcüstan bankları tranzit ticarət, miqrasiya və Rusiyadan olanödəniş axınları ilə bağlı komissiya gəlirlərinin artımından əlavəfayda əldə ediblər. Azərbaycanda isə bankların gəlirliliyininartması əvvəlki illərin problemli aktivləri ilə bağlı risklərinazalmasına töhfə verib.
Kapital yetərliliyi göstəriciləri Ermənistan və Gürcüstandagüclü mənfəət və sərt tənzimləyici tələblər sayəsində yüksəksəviyyədə qalır. Azərbaycanda isə kreditləşmənin sürətli artımı vədividendlərin ödənilməsi kapital buferlərinin azalmasına səbəbolub, lakin Fitch 2026-cı ildə ümumilikdə kapitallaşma səviyyəsininsabit qalacağını gözləyir. Buna gəlirlilik səviyyəsinin qənaətbəxşolması və aktivlərin mülayim artımı şərait yaradacaq”, – hesabatdaqeyd olunur.
Bildirilir ki, regionda aktivlərin keyfiyyəti yaxşılaşıb, lakinproblemli kreditlərin payının daha da azalması artıq bu cüraktivlərin aşağı səviyyədə olması səbəbindən məhdud ola bilər:“2021-ci ildən bəri ən nəzərəçarpan irəliləyiş Azərbaycanbanklarında qeydə alınıb. Buna milli valyutada daha detallıkreditləşməyə keçid və borcalanların ödəmə qabiliyyətinə dairtələblərin sərtləşdirilməsi səbəb olub”.
Məlumata görə, dollarlaşma səviyyəsi azalıb, lakin Gürcüstanda(2025-ci ilin doqquz ayının sonuna kreditlərin 42 faizi) vəErmənistanda (34 faiz) hələ də yüksək olaraq qalır.
Vurğulanır ki, Azərbaycanda valyuta kreditlərinin payı aşağısəviyyədədir – 14 faiz. Bu, manatın faktiki olaraq ABŞ dollarınabağlanması və valyuta ilə kreditləşməyə dair sərt qaydalarla izaholunur.
“Bankların likvidliyi komfortlu səviyyədə qalır. Bununla belə,2025-ci ilin doqquz ayının sonuna sektor üzrə orta kredit/depozitəmsalı depozit axınının normallaşması fonunda Ermənistan vəGürcüstanda 105 faizi ötüb (müqayisə üçün: 2022-ci ilin sonunamüvafiq olaraq 82 və 101 faiz). Azərbaycanda bu göstərici 80 faiztəşkil edib.
Region banklarının reytinqləri ‘B’-dən ‘BB+’-dək dəyişir.Gürcüstanın (BB/stabil) və Ermənistanın (BB-/müsbət) ən iribanklarının reytinqləri bu ölkələrin suveren reytinqlərinəuyğundur. Azərbaycan bankları isə suveren səviyyədən (BBB-/stabil)aşağı qiymətləndirilir ki, bu da agentliyin onların müstəqilmaliyyə profilləri və əməliyyat mühiti (bb-/stabil) ilə bağlıqiymətləndirməsini əks etdirir. Tənzimləmənin gücləndirilməsi vədayanıqlı maliyyə göstəriciləri Azərbaycan banklarınınreytinqlərinin yüksəldilməsinə şərait yarada bilər”, – Fitchbildirir.
