Rusiya Federasiyası tərkibindəki Kalmıkiya Respublikasının və Beynəlxalq Şahmat Federasiyasının (FIDE) sabiq prezidenti Kirsan İlumjinov məşhur bolqar görücü Vanqa ilə görüşünün detalları ilə bağlı müsahibə verib.
O, bildirib ki, Rusiyadan bir neçə nəfər onunla görüşə bilib və onlardan biri də özüdür.
“Cebheinfo.az” “Komsomolskaya pravda”dakı həmin müsahibəni ixtisarla təqdim edir:
- Siz SSRİ-i dağılandan sonra Vanqa ilə görüşmüsünüz?
- Mənim onda 29 yaşım var idi. Moskva Beynəlxaq Münasibətlər İnstitutundan olan dostum Bolqarıstan səfirliyindən mənə zəng edib dedi ki, Vanqanın qohumları bizimlədir. O, deyib ki, gedin, gənc prezidenti yanıma gətirin. Mən isə o zaman prezident deyildim, Ali Sovetin deputatıydım. Öz planlarım vardı, düşünürdüm ki harada biznes qura bilərəm - İsveçrədə, yoxsa Amerikada? Dostuma dedim ki, mən "gənc prezidentəm"? O, isə dedi ki, Yeltsin gənc deyil, heç Nazarbayev də. Çünki Vanqa üçün Rusiya bütün Sovet İttifaqı idi.
-Siz Sofiyaya uçdunuz?
- Bəli. Sonra maşınla Petriç şəhərinə üç saat yarım yol getdim. Oteldə Vanqaya lazım olan qənd parçalarını (deyilənə görə, o, bunlardan istifadə edirdi) yastığımın altına qoydum ki, səhər gedəndə özümlə aparım. Amma sübh tezdən oyanıb yola çıxdıqdan sonra məlum oldu ki, onları unutmuşam.
GƏlib onun evinə çatdıq. Kiçik evin ikinci mərtəbəsinə qalxdıq. İndi ora muzeydir. O muzeydə mənim president olaraq imzaladığım fərman da var. Çünki mən Vanqaya Kalmıkiyanın fəxri vətəndaşı adını vermişdim.
Səsi gəldi. Mənə "Gəl içəri, gəl içəri!" – dedi və mən də onun olduğu yYataq otağına daxil oldum.
Otaqda dəmir çarpayı vardı. O, xalatda çarpayının kənarında oturmuşdu. Mənə dedi: "Salamlaş". Mən də “salam” dedim. O, isə "mənimlə yox, Tanrının Anası ilə". Yatağının üstündə taxtadan hazırlanmış Məryəmin heykəli asılmışdı. Mən ona toxundum və hiss etdim ki, əlim yaş oldu.
“Vətəninə qayıdacaqsan”
- Vanqa sizing prezidentliyiniz haqqında nə dedi?
- Xeyr. Amma mənə dedi ki, sən bizim prezidentimiz kimi olacaqsan. O zaman Bolqarısatnın prezidenti Jelyu Jelev idi. Mənim ağlıma gəlməyəcək bir məsələ idi. Kalmıkiyada yaşı 35-dən aşağı olan şəxsin president olması mümkün deyildi. Mənim isə heç 30 yaşım yox idi.
Düşündüm ki, bunun səbəbi şəkəri parçalarını unutmağımla bağlıdır. O isə "Şəkəri unut! Evə get, hər şeyi yoluna qoyacaqsan",-dedi. Mən geri qayıtmaq istəmədiyimi, İsveçrəyə yoxsa Amerikaya getsəm uğurlu olar deyə soruşdum. Cavabı qəti oldu: "Xeyr, vətəninə qayıdıb, orada işləyəcəksən". Sonra nə düşündüsə bu dəfə də qəti şəkildə dedi ki, uzun müddət işləyəcəksən. O an mən onun dediklərinin cəfəngiyat olduğunu düşündüm.
- Bu haqda çox düşünmədiniz?
- Vanqa mənim iki dəfə prezident olacağımı demişdi. 1995-ci ildə FİDE prezidenti seçildim.
10 proqnozdan 8-i gerçək oldu
- Vanqa sizin üçün neçə proqnoz verdi?
- O, mənimlə bağlı 10 proqnoz verdi. Onlardan səkkizi oldu. İlk ikisi demək olar ki, dərhal - mən Kalmıkiya prezidenti, daha sonra isə FİDE prezidenti olanda gerçəkləşdi. O, öldükdən sonra isə daha ikisi gerçəkləşdi. Hələ gerçəkləşməmiş iki proqnoz haqqında danışa bilmərəm - əks halda onlar gerçəkləşməz.
- Vanqa siyasəti sevmirdi?
- O, bu barədə nadir hallarda danışırdı.
- O, Rusiya prezidenti Boris Yeltsinlə əlaqəniz olduğunu bilirdi?
- Əlbəttə. Mən Yeltsinlə 1993-cü ilin avqustunda Kareliyada görüşdüm. Orada Boris Nemtsovla birlikdə idim. Nemtsovun Yeltsinə gəminin keçidindən aşağı enməyə kömək edirdi. Sabah isə Vanqa ilə yenidən görüşməyə getdim. O, mənə dedi: "Boris axsayır, axsayır...Aç içəmlid və öz qadınını dinləməlidir".
- Kimi nəzərdə tuturdu?
- Yeltsinin həyat yoldaşı Naina İosifovnanı.
- Yeltsinin axsaması barədə hər hansı bir məlumat vardımı?
- Heç yerdə. Heç kim bilmirdi. İstəsə də, televizora baxa bilmirdi. Yeltsin isə o vaxtlar sağ ayağından çox axsayırdı.
- Vanqa həqiqətən Yeltsinin sağlamlığı və Rusiya üçün narahat idi?
- O, Rusiyanı çox sevirdi, deyirdi ki, itaət etməliyik.
- Prezident olanda Vanqa ilə Yeltsin arasında vasitəçilik etdinizmi?
- 1996-cı ilin yazında, Yeltsinin reytinqi 2 faiz olanda, onun mətbuat katibi Sergey Medvedyevin Vanqanı görməyə getməsinə qərar verildi. Mən o səfəri bolqarlarla birlikdə təşkil etdim.
- Vanqa sonradan sizə nəsə dedimi?
- O, Medvedyevə dediyi kimi mənə də dedi ki, narahat olma, Boris yenə prezident olacaq.
- Deyirlər ki, Vanqa Brejnev və Qorbaçovla da görüşüb. Onlar onun məsləhətinə qulaq asıblar...
- Belə bir şey olmayıb. Brejnev və ya Qorbaçovla yox, amma Hindistanın o zamankı Baş naziri İndira Qandi ilə görüşüb. Bu da Qandinin Bolqarıstan səfəri zamanı baş tutub. Bolqarıstanın o vaxtkı rəhbəri Jivkovun qızı, Lyudmila Jivkova onları görüşdürüb. Jivkova da mədəniyyət naziri olub. İndira Qandi onun yanına gedəndə Vanqa kəskin reaksiya verib və deyib ki, “sən burada nə edirsən? Orada nə üçün dayanırsan?" Sonra nə baş verdiyini deyə bilmərəm, çünki bu, Qandi ailəsinin sirridir. Bunlar isə Qandinin oğlanlarının və özünün ölümündən əvvəl baş verib.
- Vanqanın Rusiyanın gələcəyi ilə bağlı proqnozları gerçəkləşdimi?
- O, məndən Rusiya haqqında çox şey soruşub və çox şey deyib. Onların gerçək olub-olmamasını deyə bilmərəm. Amma çox şey deyib.
Vanqanın neft tapıntısı…
- Vanqanın xəritə ilə Rusiyanın cənubunda neft olduğunu deməsi doğrudurmu?
- Bəli, Xəzər bölgəsində. O, məndən Rusiyanın xəritəsini gətirməyimi istədi. Kalmıkiya xəritəsinin üzərinə qələmlə çəkdi dedi: “Sudan çıxan çoxlu boru görürəm. Bir neçə il sonra orada Korçagino və Filimonovo yataqları kəşf edildi. Böyük qaz və neft yataqları.
- Ona hədiyyələr aparırdınızımı?
- Ona şal aparmışam. Bir dəfə də hava soyuq idi, apardığım şala büründü.
- Dəfn mərasiminə getmişdinizmi?
- Gedə bilmədim. Bir neçə ay sonra dostumla Bolqarıstana getdik. Ticarət mərkəzlərinin birindən viski, konfet və bir neçə plastik stəkan aldıq. Qəbiristanlıqda nənə Vanqa üçün bir stəkan, özüm üçün isə bir stəkan viski tökdüm. Konfeti yerə qoyaraq dedim:
"Nənə, dəfn mərasiminə gəlmədiyim üçün üzr istəyirəm".
Vanqanın proqnozlaşdırdığı bir neçə hadisə onun proqnozlarına oaln inamı artırıb. Onlardan bir neçəsi aşağıdakılardır:
İndira Qandiyə olan sui-qəsd
Hələ 1969-cu ildə Vanqa Hindistanın Baş naziri İndira Qandinin narıncı və sarı rəngli paltarda öləcəyini deyirdi. Beləcə də, xanım Qandi O, 1984-cü ilin oktyabrında öz cangüdəni tərəfindən vurulduqda onun əynində həmin rəngdə libas olub.
Şahzadə Diananın ölümü
29 iyul 1981-ci ildə, Şahzadə Diana və Şahzadə Çarlzın toyundan sonra Vanqa öz ölümündən bir il sonra Diananın avtomobil qəzasında öləcəyini deyirdi. Vanqa 1996-cı ilin avqustunda, Diana isə 1997-ci ilin avqustunda avtomobil qəzasında öldü.
ABŞ-da terror
1989-cu ildə Vanqa deyirdi ki, "Qorxu, qorxu! Amerikalı qardaşlarımız dəmir quşlar tərəfindən dimdiklənərək yıxılacaqlar. Kollardan canavarlar ulayacaq və günahsız qan çaylar kimi axacaq". “Əl-Qaidə” terrorçuları tərəfindən qaçırılan iki təyyarə Nyu-Yorkdakı Ümumdünya Ticarət Mərkəzinin (Əkiz Qüllələr) şimal və cənub binalarına çırpıldı. Hadisə nəticəsində binalar tamamilə dağıldı, 2700-dən çox insan həlak oldu. Kiçik Corc Buş (ingilis dilindən tərcümədə "Kol") o dövrdə ABŞ prezidenti idi.
Pandemiya
Vanqa 2020-ci ildə "dünya miqyasında epidemiyaya səbəb olacaq bir xəstəliyin ortaya çıxacağını" proqnozlaşdırırdı. O, planet üçün kritik olan tarixləri - 22 fevral 2020 və 22 dekabr 2020-ci il adlandırırdı. 2020-ci ilin əvvəlində COVID-19 pandemiyası dünyanı öz cənginə aldı.
2026-c il üçün Vanqa deyib ki, yadplanetlilər yerdə görünəcək.
Gözləyək…
“Cebheinfo.az”
