Avropa və ABŞ-nin tətbiq etdiyi məhdudiyyətlər fonunda enerji sektorundan daxilolmalar son on ilin ən aşağı səviyyəsinə düşüb...
Poliqon xəbər verir ki, “Financial Times” qəzetinin məlumatına görə, Avropa və ABŞ-nin Rusiyaya qarşı tətbiq etdiyi sanksiyalar nəticəsində ölkə büdcəsində enerji resurslarından əldə olunan gəlirlərin payı əhəmiyyətli dərəcədə azalıb. Nəşrin yazdığına görə, Rusiyanın “ən parlaq dövrü”ndə büdcə gəlirlərinin təxminən 50 faizini təşkil edən enerji gəlirləri hazırda 24 faiz civarına enib. Bu göstərici ən azı son on ildə qeydə alınan ən aşağı səviyyə hesab olunur.
Mütəxəssislər bildirirlər ki, sanksiyalar Rusiyanın maliyyə sisteminə birdəfəlik deyil, tədricən və yığılan təsir göstərir. Tbilisidə yerləşən Qafqaz Universitetinin professoru Vaxtanq Partsovaniyanın fikrincə, bu məhdudiyyətlər “yavaş, kumulyativ sıxılma” yaradır və nəticədə maliyyə sabitliyini qorumaq çətinləşir, uzunmüddətli iqtisadi artım və dayanıqlılıq zəifləyir, makroiqtisadi disbalansların yaranma riski artır.
Eyni zamanda, ekspertlər bu tendensiyanın davamlı olub-olmamasının əsasən neft qiymətlərindən asılı olacağına diqqət çəkirlər. Avrasiya Mərkəzi Karneginin Rusiyanın öyrənilməsi üzrə elmi əməkdaşı Aleksandra Prokopenko xəbərdarlıq edib ki, enerji gəlirlərinin büdcədə azalması Rusiyanın iqtisadi strukturunun köklü şəkildə dəyişməsi anlamına gəlmir və vəziyyət dünya bazarındakı qiymət dalğalanmalarına həssas olaraq qalır.
Onun sözlərinə görə, Rusiyanın “neft dövləti” statusunun zəifləməsi iqtisadiyyatın diversifikasiyası ilə deyil, daha çox ixrac bazarlarının məhdudlaşdırılması və neftin qiymətinin ölkə üçün arzuolunan səviyyədən aşağı düşməsi ilə bağlıdır:
“Rusiya iqtisadiyyatını diversifikasiya etdiyi üçün neft dövləti olmaqdan çıxmayıb… Sadəcə, onun ixrac bazarları məhdudlaşıb və neft qiymətləri qəbuledilməz səviyyəyə enib”, deyə Prokopenko qeyd edib.
FT-nin təhlilində vurğulanır ki, enerji gəlirlərinin büdcədə azalması Rusiyanın dövlət xərclərinin planlaşdırılmasına, sosial öhdəliklərin yerinə yetirilməsinə və müxtəlif sahələrdə maliyyələşdirmə imkanlarına birbaşa təsir göstərə bilər. Bu isə ölkənin uzunmüddətli iqtisadi perspektivlərini daha qeyri-müəyyən edir və xarici ticarət imkanlarının daralması fonunda maliyyə dayanıqlılığına əlavə təzyiq yaradır.
Poliqon.info
