İtaliyanın Stromboli adasındakı vulkan fasiləsiz aktivliyi ilə seçilir...
Poliqon xəbər verir ki, dünyada çoxsaylı vulkanlar minilliklər boyu səssiz qalsa da, Stromboli vulkanı 2000 ildən artıqdır ki, demək olar ki, fasiləsiz aktivdir. IFLScience nəşriniin məlumatına görə, bu vulkan dünyanın yeganə vulkanıdır ki, minilliklər ərzində lava püskürtməyə davam edir.
Stromboli vulkanı eyni adlı adada, Siciliyanın şimalında yerləşir. Ada sahəsi cəmi 12,5 kvadrat kilometrdir; müqayisə üçün, Kiyev şəhərinin sahəsi 839 kvadrat kilometrdir. Vulkan kiçik, amma davamlı püskürmələri ilə məşhurdur. Onun hündürlüyü dəniz səviyyəsindən 926 metr, dəniz dibindən isə 2000 metrdən çoxdur.
Bəzi alimlər hesab edirlər ki, Stromboli vulkanının fasiləsiz püskürmələri təxminən 20 min ildir davam edir, lakin ilk sənədləşdirilmiş püskürmə eramızdan əvvəl 350-ci ilə aid edilir. Tarixi qeydlər göstərir ki, o vaxtdan bəri vulkan demək olar ki, fasiləsiz lava püskürdür.
Vulkanın püskürmələrinin əksəriyyəti partlayıcı olsa da, adətən güclü olmur və uzunmüddətli material sütunu yaratmaq əvəzinə qısa müddətli lava axını ilə müşayiət olunur. Stromboli püskürmələri o qədər parlaqdır ki, ona “Aralıq dənizinin Mayakı” ləqəbi verilib. Lava axınları gecə səmasında parlaq narıncı işıq effekti yaradır və sanki atəşfəşanlığa bənzəyir.
Adətən püskürmələr zamanı vulkanik bombalar bir neçə on metrdən yüzlərlə metr hündürlüyə qaldırılır, həmçinin kül və qazlar yayılır. Vulkanik bomba vulkan kraterindən püskürən və qismən və ya tamamilə uçuşda bərkimiş lava kütləsidir.
Bu tez-tez baş verən partlayıcı püskürmələr vulkanologiyada xüsusi “strombolian” tipli püskürmə anlayışını formalaşdırıb. Bu termin vulkanın fasiləli, ayrı-ayrı və qısa müddətli partlayıcı püskürmələrini təsvir etmək üçün istifadə olunur.
Poliqon.info
